ŞEBNEM TURHAN
Türkiye’de tüketici enflasyonu 2025 yılını yüzde 30,89 ile geride bırakırken yılın son ayında enflasyon yüzde 0,89 ile yüzde 0,94 seviyesindeki beklentilerin altında geldi. Özellikle giyimi ve ayakkabı ile ulaştırma grubunda negatif enflasyon beklentilerin altında bir veriye neden olurken yıllık enflasyona en yüksek katkılar gıda ile konut grubundan kaynaklandı. Yıllık enflasyon 2024 sonundaki yüzde 44,38’den 13.49 puan azalırken yeni yılda Türkiye İstatistik Kurumu’nun enflasyon hesabında yapacağı güncellemelerle birlikte enflasyonda düşüşün daha belirginleşmesi ve Merkez Bankası’nın Para Politikası Kurulu toplantılarında faiz indirim sürecinin devam etmesi bekleniyor. 22 Ocak’ta yapılacak yılın ilk PPK toplantısında ise politika faizinin 150 baz puanlık indirimle yüzde 38’den yüzde 36,5’e çekilmesi tahmin ediliyor.
Hizmet enflasyonu Nisan 2021’den bu yana en düşük seviyede
TÜİK enflasyon hesabında güncelleme öncesi eski sistemle son verisini açıkladı. Beklentilerin altında gelen tüketici enflasyonunda Aralık 2025’te mal enflasyonu yüzde 0,93 olurken, hizmet enflasyonu ise yüzde 0,89 ile Nisan 2021'den bu yana gördüğü en düşük seviyeye geriledi. 2024 Aralık ayında yüzde 65,73 olan hizmet enflasyonu 2025 yılını yüzde 43,99 seviyesinde tamamladı. Sık sık katılığı nedeniyle dikkat çekilen hizmet enflasyonundaki gerileme yine 2024 Aralık ayını yüzde 105,82 seviyesinde tamamlayan 2025 yılının sonunda ise yüzde 61,61'e kadar inen kira enflasyonundaki iyileşmeden de kaynaklandı. Uzmanlara göre hizmet enflasyonundaki iyileşme, önümüzdeki döneme ilişkin dezenflasyon beklentilerini de destekliyor. Merkez Bankası 2025 için yüzde 24 ara hedef, yüzde 31- 33 arası tahmin aralığı beklentisindeydi. 2026 için ara hedef yüzde 16, tahmin aralığı yüzde 13-19 seviyesinde.
Enflasyonun yarısı gıda ve konuttan
Aralık 2025’te TÜİK verilerine göre gıda ve içecek grubunda aylık artış yüzde 1,99 olurken bunun aylık enflasyona etkisi 0.48 puan oldu. Patates, balık, dana eti, alkolsüz içecekler ve sakatatlar zam oranlarıyla ayın şampiyonları olurken taze meyve ve sebzeler yüzde 0,11 fiyat düşüşü yaşadı. İşlenmemiş gıdalarda ise yüzde 2,64 ile manşet enflasyonun çok çok üzerinde bir seviye gözlendi, 2025 yılı boyunca ise taze meyve ve sebzelerde artış yüzde 9,72 ile tüm gruplar arasında en düşük seviyede olurken ekmek ve tahıllar 2025 yılında yüzde 38,50 arttı. Gıda ve içecek grubunda yıllık enflasyon yüzde 28,31 ile manşet enflasyonun altında kalsa da enflasyonun 7.07 puanı bu gruptan kaynaklandı.
Alkollü içecekler ve tütün grubunda aralıkta belirgin bir katkı olmazken yılın tamamında ise yüzde 30,8'lik artışla manşet enflasyona sadece 1.08 puanlık katkı yaptı. Giyim ve ayakkabı grubu ise aralık ayında yüzde 2,94'lük düşüş ile manşet enflasyonu 0.18 puan geriye çekti, yılın tamamında ise yüzde 6,5'lik artışla manşet enflasyona 0,47 puanlık katkı verdi.
Gıda sonrası enflasyonda en dikkat çeken grup konut. Kiranın bu durumda etkisi büyük. Konut grubu aralıkta yüzde 1,39 artarak 0,24 puan katkı verdi manşet enflasyona. Yılın tamamında ise yüzde 49,45 ile 7.52 puan ile manşet enflasyonu en çok artıran grup oldu.
Ulaştırma grubun yılın sonu ayını düşüşle tamamladı
Ev eşyası grubunda aylık yüzde 1,56, sağlıkta yüzde 1,97 artışlar oldu, ulaştırma grubunda ise yüzde 1,03 aralık ayında fiyat düşüş yaşandı. Uçak fiyatlarında yüzde 32,95'lik aylık düşüş ile benzin ve motorinde yüzde 2,51'lik yine fiyat azalmaları bu grupta enflasyonun gerilemesini sağlarken yıllık enflasyon ulaştırma grubunda yüzde 28,44 oldu ve manşet enflasyonu 4.36 puan artırdı.
Eğlence ve kültürdü yüzde 0,75, eğitimde yüzde 0,13 artışlar olurken eğitim yıllık yüzde 66,27 enflasyonuyla gruplar arasında en yüksek yıllık enflasyona ulaştı ama manşet enflasyona katkısı payındaki düşük seviye nedeniyle 1.53 puanda kaldı. Lokanta ve otellerde aylık yüzde 1,51, çeşitli mal ve hizmetlerde ise aylık yüzde 1,34 enflasyon gerçekleşti.
150 baz puanlık indirim fiyatlanmaya başladı
Enflasyon hesabı ocak ayıyla birlikte değişiyor. Bu veriyi 3 Şubat’ta göreceğiz. Bu güncelleme öncesinde 22 Ocak’ta Merkez Bankası Para Politikası Kurulu toplantısı gerçekleşecek. Uzmanların tahminleri beklentinin altında gelen enflasyon verisine rağmen 150 baz puanda toplanıyor. Hatta yıllık enflasyonda düşüş beklenilen seviyede olmadığı için bazı ekonomistler pas geçilmesinin bile muhtemel olduğunu vurguluyor. Beklentiler 2026 yılında dezenflasyon sürecinin devam etmesi ve TL'de reel değerlenmenin sürmesiyle birlikte yıl sonu enflasyonunun 22 seviyelerine politika faizinin ise yüzde 28-29,5 seviyesine gerileyeceğini yönünde.
Gedik Yatırım Baş Ekonomisti Serkan Gönençler de TÜFE enflasyonunun mevsimsel etkilerin de yardımıyla son iki ayda yüzde 1,0’in altında geldiğini belirterek “Mevsimsel düzeltme yaptığımızda, manşet enflasyonu yüzde 1,7 (Kasım: %1,5), hizmet enflasyonunu da yüzde 2,9 (Kasım %2,9) olarak hesaplıyoruz. Buna göre, enflasyonun ana eğiliminde önemli bir iyileşme olmadığını söyleyebiliriz. TCMB’nin para politikası adımlarının dezenflasyonun gerektirdiği sıkılığı sağlayacak şekilde belirleneceği vurgusunu da dikkate alarak, faiz indirim sürecini ocakta da 150 baz puanlık adımla devam ettirme eğiliminde olabileceğini düşünüyoruz” dedi.
■ Şimşek: Dezenflasyon genele yayıldı
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek enflasyon verilerine ilişkin sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada dezenflasyonun genele yayıldığını belirtti. Şimşek “2026 yılında destekleyici küresel finansal koşullar ve ılımlı emtia fiyatları, sıkı para politikası, güçlenen mali disiplin, enflasyon hedefleriyle uyumlu yönetilen/yönlendirilen fi yat artışları, beklentilerdeki iyileşme ve arz yönlü politikalar dezenflasyona katkı sağlayacak. Nihai hedefimiz olan fi yat istikrarı sağlanana kadar programımızı kararlılıkla uygulamaya devam edeceğiz” dedi.
■ Yılmaz: 2027 yılı ile tekrar tek hane
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz veri sonrası sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada dezenflasyon sürecinin güçlendiğini belirterek “2026 yılında enflasyonun yüzde 20'li seviyelerin altına inmesini, fiyatlama davranışlarında yapışkanlığın kalıcı olarak kırılmasını ve 2027 yılından itibaren enflasyonun tekrar tek haneli seviyelere gerilemesini hedefliyoruz. Dezenflasyonun tesisi ile öngörülebilirliğin artmasını, yatırım ortamının iyileşmesini ve sosyal refahın kalıcı olarak yükselmesini amaçlıyoruz” dedi.
