MERVE YİĞİTCAN
İstanbul Sanayi Odası’nın nisan ayı meclis toplantısı dün gerçekleşti. “Küresel Ticaret Gerilimlerinin Gölgesinde Türkiye Sanayisi: Riskler ve Stratejik Seçenekler” ana gündemi ile gerçekleşen toplantının açılış konuşmasını yapan İSO Başkanı Erdal Bahçıvan, İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun gözaltına alınıp tutuklanmasıyla başlayan sürecin etkilerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. “Cumhurbaşkanı Yardımcımız Sayın Cevdet Yılmaz, Hazine ve Maliye Bakanımız Sayın Mehmet Şimşek ile Merkez Bankası Yönetimimizin oluşturmuş olduğu ve iki yıla yakın süredir uygulanmakta olan Orta Vadeli Program’a (OVP) olan güvenimizi ve inancımızı bugüne kadar her fırsatta, güçlü ve samimi bir şekilde dile getirdik” diyen Bahçıvan, finansal istikrar konusunda da OVP’yi referans aldıklarını hatırlattı. Program öncesinde yaşanan ciddi ekonomik tahribatın çözümünün kolay olmadığını bildiklerini söyleyen Bahçıvan, “Gerek iç piyasalarda gerekse uluslararası piyasalarda kredibilitenin tekrar pozitife dönmesi, tekrar olumlu algının oluşması için iradesi güçlü, kararlılığı güçlü bir rehabilitasyon dönemine ihtiyaç vardı. Ağırlığı ve dozu yüksek bu rehabilitasyon dönemini; kalıcı bir normalleşmeye ulaşma adına sabırla yürütmekteydi ve hafta hafta yeni olumlu ekonomik gelişmeler hayatımıza girmekteydi. Fakat son haftalarda yaşadıklarımızı değerlendirmemiz gerekirse, şunu söylemeliyiz: Son gelişmeler bizi başladığımız noktaya getirmese bile; ne yazık ki tüm reel sektörde programın hedeflerinden uzaklaşılan bir noktaya doğru gelindiği endişesini oluşturmaya başladı” ifadelerini kullandı.
“Önlemler yeni stres birikimi yarattı”
Döviz kuru üzerindeki tedirginliği ortadan kaldırmak amacıyla, ‘çok ciddi emeklerle, fedakarlıklarla elde edilebilmiş olan rezervleri’ daha fazla kaybetmemek ve tekrar toparlayabilmek adına alınan önlemleri izlediklerini belirten Bahçıvan, şöyle devam etti: “Çünkü başta faiz artırma ve para piyasalarındaki sıkılaşma olmak üzere alınan son önlemler; son bir buçuk yıldır büyük bir özveri içerisinde, OVP’nin yaratacağı finansal istikrara olan inanç ve sabırla çalışmakta olan sanayi sektörümüz üzerinde yeniden ve ne kadar süreceği de tam belli olmayan yeni bir stres birikimi ve dayanması zor yeni bir süreç yelpazesi açmış bulunmaktadır. Özellikle geçen cuma günü önemli derecelendirme kuruluşlarından S&P’nin yaptığı açıklamada belirtilen noktalar önemlidir. Rating notumuzda istikrarlı bir iyileşme beklenirken, son açıklamada mevcut notumuzu korumamızın bile riske girebileceği uyarısı gelmesi dikkat çekicidir.”
Sanayiciler olarak çekilen bütün zahmetlere rağmen uzun vadedeki kazanımları dikkate alarak, OVP’ye olan inançlarını ve ekonomi yönetimine olan güvenlerini hep diri tuttuklarını dile getiren Bahçıvan, “Bu konudaki inancımız ve güvenimiz sürmekle beraber; ekonomi açısından içinden geçtiğimiz her bir günün, çok kırılgan ve çok önemli olduğunu düşünüyoruz. Bu bağlamda OVP’nin hedefini geciktirecek kırılmaların veya oluşabilecek ümitsizliklerin, sanayimiz açısından telafisi olmayacak ve artık sektörlerimizdeki yılların birikimlerini kaybedebilecek noktalara doğru gitmesinin endişesini taşıdığımızı da özellikle belirtmek istiyorum” dedi.
“Emek yoğun sektörler kaderine terk edilmesin”
İSO olarak enflasyonla mücadele konusundaki hassasiyetlerini yeri geldiğinde her platformda ve en güçlü şekilde yıllardan beri gündeme getiren en istikrarlı kurum olduklarına dikkati çeken Bahçıvan, sözlerini şöyle sürdürdü: “Ülkemizin enflasyonla mücadelesinden asla ve asla taviz verme lüksü yoktur. Ama bunu söylerken, enflasyonla mücadele konusundaki en ağır sorumluluğun yüklenmiş olduğu sanayi sektörünün; sorumlusu olmadığı ve hak etmediği böylesine yüklü bedelleri ödemesi noktasındaki kapasitesinin de, sınırının da sonuna geldiğinin her kesim tarafından iyi bilinmesi gerekiyor.” Bir yıldan uzun süredir 50,0 eşik değerinin altında seyreden Türkiye İmalat PMI verilerinin sanayinin birçok sektöründeki olumsuzluğu teyit ettiğine işaret eden Bahçıvan, “Özellikle emek yoğun sektörlerimizin kaderlerine terk edilmemesi, bu sektörlerimizin yıllar içinde edindiği üretim kültürünün hasar görmemesi konusunda dikkatli ve özenli davranılmasını bir kere daha burada özellikle vurgulamak istiyorum.”
Vize sorununun müzakere masasında iş dünyası da olmalı
Konuşmasında ihracatçıların kangren haline dönüşen vize sorununa değinen Bahçıvan, şu ifadeleri kullandı: “Maalesef, uzun yıllardır bu konuda müzakere yürüten tarafl arın somut bir çözüm üretemediğini görüyoruz. Bugün birçok iş insanımız, vize başvurusu için randevu bile almakta zorlanıyor. Avrupa Birliği Türkiye için çok önemli bir ihracat pazarı olmakla beraber Türkiye de AB için beşinci büyük ihracat pazarıdır. Ancak, Türkiye’nin bu ekonomik gücünün yanına bile yaklaşamayan bazı ülkeler maalesef AB’ye vizesiz seyahat ederken; AB ile 30 yıllık bir gümrük birliği bulunan ülkemizin vatandaşları, vize alabilmek için aylarca beklemek zorunda. Bu ortaklığın ortaya çıkardığı ekonomik gücü Türkiye lehine değerlendiremiyoruz. Dolayısıyla, biraz önce de değindiğim üzere, hem ABD pazarında oluşabilecek fırsatları değerlendirmek hem de başta vize sorunu olmak üzere, AB ile Gümrük Birliği, Serbest Ticaret Anlaşmaları gibi tüm konularda yaşanmakta olan sorunları kalıcı olarak çözüme kavuşturabilmek için çok daha güçlü bir müzakere süreci yürütmek zorundayız. Bizler halihazırda köklü bir müzakere kültürünün içinden gelen iş dünyası temsilcileri olarak bu işi zaten yıllardır adeta doğal bir refleks olarak hayatımızın farklı dönemlerinde yapmaktayız. Bu nedenle, iş dünyasının, sanayicilerimizin ve ihracatçılarımızın bu süreçte yapılacak tüm pazarlıklarda güçlü bir şekilde masada yer alması gerektiğinin burada bir kez daha altını çizmek istiyorum” dedi.
