Hilal SARI
Fransız enerji devi TotalEnergies’in uzun süredir ötelenen 27 milyar dolarlık projesinde Bağdat yönetimi yüzde 30’luk hisseye razı oldu. Yabancı yatırımların tekrar hareketlenmeye başladığına bir işaret olarak görülen anlaşma TotalEnergies tarafından da teyit edildi. İlk olarak 2021 yılında yapılan anlaşma kapsamında TotalEnergies toplam dört petrol, doğalgaz ve yenilenebilir enerji tesisi inşa edecek ve ülkenin güneyinde ilk 25 yılda 10 milyar dolarlık bir yatırım yapacaktı. Ancak sözleşmenin hükümlerinde yaşanan uzlaşmazlıklar nedeniyle proje için nihai bir anlaşmaya varılamamıştı.
Bağdat %30 paya razı geldi
Irak hükümeti salı günü yaptığı açıklamada ilk talep ettiğinden daha az bir paya sahip olmayı kabul ettiklerini duyurdu. Reuters’a konuşan kaynaklara göre Fransız enerji şirketi çoğunluk hissesi istiyordu ve anlaşma için Bağdat istediği payı yüzde 40’tan yüzde 30’a düşürdü. TotalEnergies’den yapılan açıklamaya göre Irak’ın devlete ait petrol şirketi Basrah Oil Company projede yüzde 30 pay sahibi olacak. Fransız petrol şirketi projede yüzde 45 paya sahip olacak. İlk etapta Irak’ın güneyinde 10 milyar yatırım yapacak olan TotalEnergies Irak hükümetiyle anlaşmaya vardığını duyurduğu açıklamada “Anlaşma ülkedeki yabancı yatırımlar için güçlü ve pozitif bir işaret” ifadeleri yer aldı.
Doğalgaz Büyüme Entegre Projesi (Gas Growth Integrated Project) ülkenin elektrik tedariğini artırmayı amaçlıyor. Üç petrol sahasında üretim sürecinde ortaya çıkan doğalgazın yeniden kullanılarak elektrik santrallerini beslemesi de proje kapsamında.
Güneş santrali de inşa edecek
TotalEnergies ayrıca Basra bölgesindeki şebekeye elektrik verecek 1 gigawatt’lık bir güneş santrali de inşa edeceğini bildirdi ve Suudi şirket ACWA Power da projeye dahil olmak için davet edildi.
Katarlı enerji şirketi de %25 pay alacak
QatarEnergy’nin de yatırımı yapacak konsorsiyumda yer alacağı ve projelerde yüzde 25 payının olacağı belirtildi. Projenin tekrar hayata geçmesi Bağdat’ın ülkeden çıkan petrol devlerini geri çekmesi için kritik bir aşama olarak görülüyor.
Petrolde Suudi Arabistan’la yarışacaktı
Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü içinde Suudi Arabistan’dan sonra en büyük petrol üreticisi olan Irak’ın 140 milyar varil ham petrol rezervi bulunuyor. Irak’ın petrol üretimi kapasitesi son yıllarda 5 milyon varil/gün düzeyinde ancak bir dönem 12 milyon varil/ gün üretim kapasitesi olan Irak’ın en büyük üretici Suudi Arabistan’la aşık atması bekleniyordu. Irak’ın 3,9 trilyon metreküp de doğalgaz rezervi bulunuyor.
BAE ve Çinli şirketler de petrol ve doğalgaz çıkaracak
Birleşik Arap Emirlikleri merkezli Crescent Petroleum şubat ayında Irak’ta petrol ve doğalgaz üretmek için 20 yıllık anlaşmalar yapmıştı. Irak Petrol Bakanlığı yine şubat ayında Çinli Geo-Jade Petroleum Corporation ve United Energy Group’la 3 ayrı petrol ve doğalgaz sahasında üretim için anlaşma imzalamıştı.
