Şebnem TURHAN
Sermaye Piyasası Kurulu Başkanı İbrahim Ömer Gönül, Borsa İstanbul’da sayıları 8 milyona dayanan yatırımcıları uyardı. Gönül, sosyal medya dolandırıcılığının çağın en önemli problemi olduğuna dikkat çekerek “Yatırımcılar, sosyal medya mecralarında oluşturulan üyelik bazlı gruplar ve sohbet odalarına karşı dikkatli olmalı ve buralardan uzak durmalıdır. Tüyo ve duyum adı altında menfaat elde etmek isteyenlere itibar etmemelidir” dedi.
Türkiye Sermaye Piyasaları Kongresi’nde konuşan Gönül, sermaye piyasası araçlarına yatırım yapan yaklaşık 11 milyon ve bireysel emeklilik sisteminde tasarrufu olan yaklaşık 14 milyon yatırımcı bulunduğunu dile getirdi. Özellikle borsada tasarruflarını değerlendiren yatırımcılara sesleyen Gönül şunları söyledi: “Tasarruf sahipleri orta ve uzun vadeli yatırım yapmalı, şirketlerin finansal tablolarını incelemeli, gerekiyorsa profesyonel destek almalıdır. Özellikle ilk halka arzlarda kurulumuzca onaylanan izahnameleri detaylı incelemeli, şirketin değerine bakmalı, mali tablolarını çok iyi incelemeli ve kararlarını buna göre vermelidir.”
34 şirket 47.2 milyar lira fon sağladı
2022 yılında 44 şirketin ilk halka arz izahnamesi onaylandığını hatırlatan Gönül, “Bu şirketler halka açılarak piyasadan 23 milyar TL’yi aşkın fon temin etmiştir. Bu yılın eylül ayı sonu itibarıyla 34 şirketin ilk halka arz izahnamesi onaylanmıştır. 33 şirketin halka arzı gerçekleşmiş olup, 1 şirketin süreci devam etmektedir. Halka açılan şirketler piyasadan 47.2 milyar TL fon sağlamıştır. Borsada işlem gören şirket sayısı 521’dir” dedi.
2022 yılında 461,8 milyar TL borçlanma aracı ve kira sertifikası ihracı yapan şirketlerin, Ocak-Eylül 2023 döneminde 508,9 milyar TL borçlanma aracı ve kira sertifikası ihracı gerçekleştirdiklerini vurgulayarak 2023 Eylül sonu itibarıyla menkul kıymet yatırım fonları ve emeklilik yatırım fonlarındaki tasarruf düzeyi yaklaşık 2 trilyon TL olduğunu söyledi. Gönül, sermaye piyasalarının hızlı bir gelişme gösterdiği ve yatırımcı sayısının oldukça arttığı günümüzde finansal okuryazarlık seviyesinin artırılmasının daha da önemli hale geldiğini vurgulayarak “Finansal Okuryazarlık adına çok önemli bir projeyi de bu ay içinde hayata geçireceğiz. Kurulumuz liderliğinde Sermaye Piyasası Lisanslama Sicil ve Eğitim Kuruluşu tarafından bireylerin finansal okuryazarlık seviyesinin artırılmasına yönelik Finansal Okuryazarlık Portalı’nın açılışını yapacağız” dedi.
Tasarruf açığı önem arz ediyor
Kongrede Hazine ve Maliye Bakan Yardımcısı Osman Çelik, sermaye piyasalarının uluslararası normlarla uyumlu hukuki çerçevesi, kurumsal altyapısı, nitelikli iş gücü ve yaygın gelişmiş teknoloji kullanımıyla gelişmeye en açık sektörlerin başında geldiğini belirterek, "Türkiye gibi gelişmekte olan ve tasarruf açığı olan ülkelerde sermaye piyasalarının gelişimi çok ayrı bir önem arz ediyor. Bu çerçevede sermaye piyasalarının paydaşlarına da önemli görevler düşüyor” dedi.
250 üzeri başvuru çeşidi elektronik ortama taşınıyor
“Elektronik Başvuru Sistemi (eBaşvuru)” ile şirketlerin başvurularını elektronik ortamda almaya dün itibariyle başladıklarını söyleyen SPK Başkanı Gönül, şöyle konuştu: “e-Başvuru projesi ile Kurulumuza yapılan başvuruların sonuçlanma süresi kısalacak, kırtasiye azalacaktır. İlk etapta portföy yönetim şirketleri ve yatırım ortaklıkları, kurulumuza e- Başvuru uygulaması üzerinden başvuru yapabilecek. 2024 yılının ilk ayından itibaren de kurulumuza tabi tüm kurum, kuruluş ve ortaklıklarının hâlihazırda 250’nin üzerinde başvuru çeşidi elektronik ortamda yapılmaya başlanacaktır. Elektronik Başvuru ile Kurulumuza yapılacak başvuruların daha kısa sürelerde sonuçlandırılması hedeflenmektedir.”
Yatırım yapanların yarısının portföyü 10 bin TL’nin altında
Kongrede konuşan Borsa İstanbul Genel Müdürü Korkmaz Ergun, Borsa İstanbul olarak iş yapma modellerini değiştirdiklerini, halka arzdan önce gerek karar gerek hazırlık aşamasında şirketlere destek veren bir borsa olduklarını belirterek, "Son üç yılda gerçekleşen 130 şirketin halkı arzında yaklaşık 93 milyar TL kaynak sağlandı. Son üç yılda gerçekleşen yaklaşık 4 bin 500 borçlanma aracıyla 950 milyar TL kaynak sağlandı." dedi. Ergun, "3 sene önce işlem gören şirket sayısı 394 iken bugün 522'ye ulaştı. Günlük ortalama işleme hacmimiz 26 milyar TL iken bu sene günlük ortalama işlem hacmimiz 131 milyar TL'ye ulaştı” diye konuştu. Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği (TSPB) Başkanı İbrahim H. Öztop halka arzlara olan ilgiye paralel yatırımcı sayısının hızla arttığını aktararak, şunları kaydetti: “Diğer yandan pay piyasamıza yatırım yapanların yarısının portföyünün 10 bin TL’nin altında olduğunu görüyoruz. Diğer bir deyişle sermayenin tabana yayıldığını söyleyebiliyoruz. Yatırımcılarımıza özellikle de sosyal medyadan duyduklarını gerçek bilgi olarak kabul etmemelerini tekrar hatırlatmak isterim. Yatırım yapacakları ürünleri iyi tanıyıp, vade ve risk profillerini beklenti ve ihtiyaçlarına paralel şekilde belirlemeleri ve yatırımlarını çeşitlendirmeleri önemli.”
