DOĞUM yeri Baskil’de (Elazığ) 10 yıl önce Seza Çimento’yu kuran Prof. Yasemin Açık, başkanı olduğu “Sağlığı Geliştirme ve Sigara ile Mücadele Derneği” adına davet etti:
- Derneğimizin öncülüğünde Elazığ’da “Tütünsüz ve Nikotinsiz Gelecek için 30 Yıl: Kanıt, Politika ve Eylem” temasıyla bir “Ulusal Tütün Konrtolü Kongresi” düzenliyoruz. “Tütün Ekonomisi” başlıklı oturuma moderatör olarak bekliyoruz.
Prof. Mehmet Enes Gökler, Prof. Murat Şentürk, Prof. Murat Çokgezen ve Doç. Ahmet Kar’ın konuşmacı olarak katıldığı panel sonrasında Prof. Yasemin Açık’la Baskil’e yaptığı yatırımlar, enerji üretimine dönük adımlarını konuştuk.
Seza Çimento Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Yasemin Açık, Baskil’e 260 milyon dolarlık yatırımla kurduğu çimento fabrikasının 10’uncu yılını doldurduğunu belirtti:
- Seza Çimento, 832 bin metrekaresi açık, 55 bin metrekaresi kapalı olmak üzere 887 bin metrekarelik alanda faaliyet gösteriyor. 500 kişiye doğrudan istihdam sağlıyoruz. Aileler ve diğer paydaşlarla birlikte 10 bin kişinin hayatına dokunuyoruz.
Günde 5 bin 500 ton klinker ve 7 bin 500 ton çimento üretimi gerçekleştirdiklerini, yıllık kapasitenin 2.3 milyon ton olduğunu bildirdi:
- Seza Çimento’yu “endüstri 4.0”a odaklanarak kurduk. Dolayısıyla ilk günden beri makinelerin birbiriyle haberleştiği, uzaktan izlenebilen ve kumanda edilebilen bir sisteme sahibiz.
“Endüstri 4.0” iddiasını sürdürdü:
- Prosesin kontrolü, kararlılığı ve optimizasyonunu sağlamak için kullandığımız “SCADA” ve “Exper” sistemlerimiz sayesinde tüm sistemi kumanda odasındaki operatörler aracılığıyla yarı otomatik olarak yönetebiliyoruz.
Teknolojiyle ilgili iddiasını daha ileri taşıdı:
- Kalite kontrol birimimizde kurduğumuz “RoboLab” ve diğer sistemlerle de üretim prosesinin farklı noktalarından insan eli değmeden otomatik olarak numune alıyor, ardından bu numuneleri yine insan eli değmeden analiz ediyoruz.
Reçetelere uygun, standart sapması düşük, sürdürülebilir, kontrol edilebilir ve güvenilir üretim için de hammadde sistemini çevrim içi kontrol ettiklerini vurguladı:
- 2025 yılı itibariyle çimento üretim sürecinde “yapay zeka” da kullanmaya başladık. Kalite parametreleri tahmin edilebilir hale geliyor. Böylece mevcut çimento üretimini optimize etmek için hedef değerler hesaplanıp süreçte geri beslenebiliyor.
Bu sayede enerji maliyetlerini düşürebildiklerinin altını çizdi:
- Alternatif yakıt oranlarını maksimize etme ve karbon emisyonu düşük çimento üretme yeteneğimizi de artırıyoruz. Ayrıca “yapay zeka” destekli video analitik çözümleriyle iş sağlığı, tesis ve operasyon güvenliği sağlamak için de çalışmalar yürütüyoruz.
Araya girip Prof. Yasemin Açık’a sordum:
- Baskil’e yatırım yapmış olmaktan memnun musunuz?
Şu yanıtı verdi:
- Fabrikamız üretime 2016’da başladı. İlk yıllarda sektörde durum pek iyi değildi. Biz de doğal olarak zorlandık. Sonra toparladık. Çimento sektörü çok dalgalı bir seyir izliyor. Biz de yönetmeye çalışıyoruz.
Yatırım bedelini çıkarıp çıkaramadıklarını merak ettim, hesapladı:
- Artık yatırdığımızı geri aldık. 9-10 yıl sürmüş oldu.
Malatya’nın Kale ilçesinden bakılınca görünen güneş panellerine işaret ettim:
- O güneş panelleri sizin mi?
Prof. Açık anlattı:
- Odağımızdaki diğer bir konu yenilenebilir enerji yatırımları oldu. Fabrikamızın yanına 17.6 MW AC/21 MW AC kapasiteli güneş enerjisi santrali kurduk. Fabrikada elektrik ihtiyacımızın yüzde 30’unu güneş enerjisinden karşılıyoruz.
Güneş enerjisi santralı yatırımlarının sürdüğünü aktardı:
- Şimdi o yatırıma ek olarak 58.4 MW AC kapasiteli bir santral daha kurmayı planlıyoruz. Yeni santral tamamlandığında farikamızın elektrik ihtiyacının tamamını güneşten karşılayacağız.
Bu noktada şu saptamayı yaptı:
- Çevreye duyarlı bir çimento fabrikası kurmak hiç kuşkusuz oldukça büyük bir yatırım gerektiriyor. Ancak, bu yatırımlar uzun vadede hem ciddi verimlilik hem de çevresel ve dolayısıyla sosyal bir fayda sağlıyor. Söz konusu yatırımları bu yaklaşımla değerlendiriyoruz.
Prof. Yasemin Açık, 10 yıl önce doğum yeri Baskil’e Doğu Anadolu Bölgesi’nin önde gelen yatırımlarından birini yapmış bulunuyor.
O tesislerin enerji ihtiyacını “yenilenebilir” yoldan karşılayacak yatırımlarla Baskil’de büyümeyi sürdürüyor…
22 ülkeye ihracat yapıyor
SEZA Çimento Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Yasemin Açık, ihracat konusundaki stratejilerini paylaştı:
- Avrupa ve Güney Amerika başta olmak üzere 22 ülkeye ihracat gerçekleştiriyoruz. Hedefimiz, yurt içi ve yurt dışı pazar dengesini gözeterek mevcut pazarlarda daha da derinleşmek, yüksek potansiyel gördüğümüz coğrafyalarda varlığımızı güçlendirmek.
“Yeşil dönüşüm”ü ihracat hedeflerinin ayrılmaz bir parçası gördüklerini kaydetti:
- Fabrikamızdaki yenilenebilir enerji üretim kapasitesini artırarak emisyonlarımızı azaltmayı, enerji verimliliği yatırımlarımızla üretim gücümüzü desteklemeyi, bu sayede ihracat pazarlarında daha rekabetçi bir konuma ulaşmayı hedefliyoruz.
Ardından ekledi:
- 2030’a kadar tamamen dijital, düşük karbonlu ve rekabet gücü yüksek bir üretim modeline geçmeyi planlıyoruz.
KAAF’a destek verdi manevra için özel lokomotif aldı
SEZA Çimento Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Yasemin Açık, şirketin filosuna 16 adet elektrikli iş makinesi dahil ettiklerini bildirdi:
- Ayrıca “KAAF Demiryolu Araçları A.Ş.” tarafından geliştirilen Türkiye’nin ilk yerli ve milli bataryalı manevra lokomotifi için henüz tasarım aşamasındayken sipariş vererek bu dönüşüm vizyonunu demiryoluna taşıdık.
Demiryolu konusunda şu noktanın altını çizdi:
- Biz sanayiciler için bu lokomotif, yüksek teknoloji üretimini, dışa bağımlılığı azaltan yerli çözümleri ve daha düşük karbonlu lojistik anlayışını temsil ediyor. Demiryolunu Seza Çimento’nun kuruluşundan itibaren stratejik bir öncelik olarak gördük.
Ardından ekledi:
- Fabrikamızın temellerini atarken en yakın istasyondan tesisimizin içine kadar toplam 5 demiryolu hattını kendi kaynaklarımızla hayata geçirdik. Bu yatırım sayesinde ürünlerimizi Türkiye’nin dört bir yanına ve limanlara ulaştırıyoruz.
Baskil’deki fabrikaya Ar-Ge merkezi kuruyor
SEZA Çimento Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Yasemin Açık, Elazığ Fırat Üniversitesi’nin Ar-Ge merkezinde bir proje koordinasyon merkez ofislerinin olduğunu bildirdi:
- Şimdi bu merkeze ek olarak fabrika içerisinde Seza Çimento Ar-Ge Merkezi kuruyoruz. Fırat Üniversitesi işbirliğiyle hazırlıkları devam eden merkezimizi bu yıl açmayı hedefliyoruz.
Sonra “yeşil dönüşüm”e değindi:
- Türkiye ve AB ülkeleri için belirlenmiş yasal sınırın çok altında toz emisyon değerleriyle üretim yapıyoruz. “Yeşil çimento” üretimimizi artırıyor ve bu çimentodaki klinker oranımızı düşürmeye yönelik geliştirmeler üzerinde çalışıyoruz.
Şu bilgiyle noktayı koydu:
- Baca gazını klinker soğutma, tesisi ısıtma gibi alanlarda enerji olarak geri dönüşümde kullanıyoruz.
150 MW RES ve GES yatırımı yapıyor
SEZA Çimento Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Yasemin Açık, Baskil’deki fabrikanın ihtiyacının dışında da yenilenebilir enerji yatırımları için kolları sıvadıklarını bildirdi:
- 150 MW’lık RES (rüzgar) ve GES (güneş) yatırımı yapacağız.
Bu yatırımların adresini sordum, sıraladı:
- Eskişehir, Elazığ ve Kırklareli, bu yatırımları yapacağımız illerimiz arasında yer alıyor.
Sonra şu noktaya vurgu yaptı:
- Bu RES ve GES yatırımları için depolama yatırımları da yapacağız.
Diyarbakır Valisi’ne ‘Cumhuriyet Ekonomi Kronojisi’ kitabı
BETEK Boya’nın markası Filli Boya ile “Gündem Sohbetleri” için gittiğimiz Diyarbakır’da temsilcimiz Mahir Solmaz, Yazıişleri Müdürümüz Handan Sema Ceylan ile birlikte Vali Murat Zorluoğlu’yla sohbet şansı yakaladık.
EKONOMİ Gazetesi ekibi olarak bizi kabul eden Vali Zorluoğlu’na Cumhuriyetimizin 100. Yılı için hazırladığımız, Faruk Türkoğlu ve Mustafa Kemal Çolak’ın kaleme aldığı “1923-2023 Cumhuriyet Ekonomi Kronolojisi”ni takdim ettik.
