1960’lı yılların sonlarında Akseki’den (Antalya) Kasımpaşa’nın yolunu tutanlardan biri de Yarpuz Köyünden Yaşar Dönmez oldu. Yaşar Dönmez, 1971 yılında Tahtakale’de saat işine girdi. Bir süre sonra kardeşi Nurullah Dönmez’i de yanına aldı.

Yaşar Dönmez’in Tahtakale’de saat işleri oturdukça yeğenleri Hamza Kaya ile Ramazan Kaya’yı da ekibine kattı. Bir anlamda Tahtakale’de saat ticaretinin içinde büyüyen Ramazan Kaya, 1986-1987 döneminde 1 yıla yakın süre Londra’da İngilizce eğitimi gördü. Döndükten sonra işlere daha çok asıldı. Dayısı Yaşar Dönmez’in liderliğindeki şirket Tahtakale’nin saat işinde önde gelen işletmesi oldu.

Derken 1993 yılının ikinci yarısında Adidas saatlerini bünyesinde bulunduran Stelux’tan bir mesaj ulaştı:

-          Adidas saatlerinin Türkiye distribütörlüğü konusunda sizinle görüşmek istiyoruz.

Bu mesaj ulaştığında Ramazan Kaya Taipei’de idi. Bulduğu ilk uçakla Hong Kong’a geçti. İlk görüşmeyi yaptı. Stelux’’ta Adidas markasının başındaki yönetici, İsviçre’nin Basel kentine fuara gideceğini bildirdi:

-          Fuar sonrası sizinle tekrar bir araya gelelim…

Ramazan Kaya işin peşini bırakmaya niyetli değildi:

-          Ben de sizinle Basel’e gelirim.

Yönetici bu sözü önce ciddiye almadı, Ramazan Kaya ısrar etti:

-          Burada kapıda yatarım, yine de peşinizden Basel’e gelirim.

Yönetici onun işine nasıl asıldığına tanık olunca anında kararını verdi, ekibinden belgeleri hazırlamalarını istedi:

-          Evrakları hazırlayın. Adidas saatlerinin dünyadaki ilk distribütörlüğünü Türkiye’ye, Ramazan Kaya ve ailesine veriyoruz.

Evraklar hazırlanırken Adidas saatlerinin toptan ve perakende pazarlama stratejilerini Ramazan Kaya’ya anlattı. Çizdiği stratejinin Tahtakale’deki iş yapma biçimiyle hiç ilgisi yoktu, oldukça farklıydı.

Ramazan Kaya, Adidas imzasını atıp İstanbul’a dönerken planını yaptı:

-          Tahtakale’deki işlerimiz çok şükür iyi gidiyor. Adidas distribütörlüğü bizi başka seviyeye taşıyacak. Bu işi ayrı şirket kurarak yapmakta yarar var.

Böylece 1994 yılında Saat & Saat’i kurup, diğer işlerinde ayrı kulvarda ilk Adidas distribütörlüğü ile yola çıkıldı. Adidas’la sağladıkları başarı, şirkete ikinci önemli marka olarak “Fossil”i taşıdı. 2000 yılında “Armani”nin distribütörlüğünü almak, dönüm noktası etkisi yaptı. 2001 krizinde sektör bu marka sayesinde belirli ölçüde işlerini yürütebildi.

Ramazan Kaya, 2004 yılında perakendeye de girmeleri gerektiğini düşünmeye başladı:

-          Bayiler işlerimizi dizayn etme noktasına geldi. Bu bize sıkıntı yaratabilir. En iyisi adım adım perakendeye de girmek.

2005 yılı sonlarında ilk Saat & Saat mağazası İstanbul Cevahir AVM’de açıldı. 2007’de 35 mağazaya ulaştıklarında perakendenin zorluğu kafalarında soru işaretine yol açtı:

-          Perakendeyi bıraksak mı acaba?

Kısa süreli bu tereddütün ardından Ramazan Kaya, aile fertleri ve ekibiyle birlikte perakendeye daha fazla odaklandı, 2009’da “e-ticaret”e girildi, 2012’de İsviçre merkezli Weitnaur Group’a bağlı LPI Ticari Hizmetler A.Ş. satın alındı. Buna 2013’te Ankara’daki Uğur Saat’in 8 mağazasının satın alınması eklendi.

2014 yılında büyük dayı Yücel Dönmez, Saat & Saat’le yollarını ayırdı. Küçük dayı Nurullah Dönmez, Saat & Saat’te yeğenleri Ramazan ve Hamza Kaya ile yola devam etmeyi seçti.

2015 yılında İtalyan “Welder” markası satın alınırken, 2016’da Saat & Saat,  “Wesse” adıyla bir de marka yarattı. 2018’de “Swiss Made” markası olan “Jacques Philippe” Saat & Saat şemsiyesi altına girdi. 2019’da “U.S. Polo Assn.” markalı saatlerin Türkiye dahil 40 ülkeyi kapsayan lisans hakları alındı.

2021 yılında Günsal Saat satın alındıktan sonra 2024’te de “Calvin Klein” ve “Ebel” markaları portföye katıldı. Saat & Saat çatısı altındaki marka sayısı 30’a ulaştı.

Sermaye Piyasası Kurulu’nun (APK) Saat & Saat Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin de halka arzına onay verdiği haberleri üzerine Hakan Güldağ’la birlikte Ramazan Kaya ile buluştuk. 32 yıl öncesine uzanan öyküyü dinledik. Ulaştıkları noktayı şöyle özetledi:

-          31 Mart 2026 itibariyle yurt içi ve yurt dışında 185 mağazamız var. 603 toptan satış noktasına ulaşıyoruz. Kendi online sitemiz, pazaryerleri ve Türkiye dahil 45 ülkede ürünlerimiz müşterilere sunuluyor.

6-7-8 Temmuz 2026’da 56 liralık birim fiyat üzerinden talep toplanacağını bildirdi:

-          Ek satış hariç tüm paylar satılırsa halka açıklık oranımız yüzde 10.14 olacak. 3 milyar 748 milyon liralık bir kaynak girişi gerçekleşecek. Ek satış gerçekleşirse halka açıklık oranımız yüzde 12.16’yı, sağlanacak kaynak da 4 milyar 498 milyon lirayı bulacak.

Ben halka arz fiyatı üzerinden şirketin toplam değerinin 819 milyon dolara denk geldiğini hesaplarken Hakan Güldağ, halka açılmadaki temel hedefi sordu, Ramazan Kaya şu yanıtı verdi:

-          32 yıllık bir şirketiz, kısa vadeli değil, asırlık bir şirket olmak istiyoruz. 'Hesap verebilir olalım' diye düşündük.

Saat & Saat, 32 yılda 800 milyon doları aşan bir değere ulaştı, halka arzla birlikte en az 100 yıllık bir şirket olmayı da hedefe koydu…

12 aylık cirosu 13.4 milyar lira

SAAT & SAAT Yönetim Kurulu Başkanı Ramazan Kaya ile sohbet ederken, hazırladıkları dosyadan şirketin ortaklarının paylarına baktım:

• Nurullah Dönmez: Yüzde 38.88
• Ramazan Kaya: Yüzde 30.56
• Hamza Kaya: Yüzde 30.56

Ramazan Kaya, bu yılın ilk 3 ayında geçen yılın aynı dönemine göre adet bazında yüzde 20.9 büyüdüklerini belirtti:

-          Saat & Saat ve bağlı ortaklıklarının 31 Mart 2026 itibariyle yurt içi ve yurt dışı faaliyetleriyle geriye dönük 12 aylık cirosu 13.4 milyar lira (291 milyon dolar) olarak gerçekleşti. Aynı dönemde FAVÖK marjı da yüzde 32.4 oldu.

Şirketin finansallarıyla ilgili şu özet bilgileri paylaştı:

• Brüt kâr: 8 milyar lira
• FAVÖK (Faiz, amortisman ve vergi öncesi kâr): 4.4 milyar lira
• Net işletme sermayesi: 3.9 milyar lira
• Net borç: 1.5 milyar lira

Halka arz öncesi sermayelerinin 620.2 milyon lira olduğunu kaydetti:

-          Halka arz sonrası sermayemiz 660.3 milyon liraya çıkacak.

Kaynağın yüzde 80’i işletme sermayesinde kullanılacak

SAAT & SAAT Yönetim Kurulu Başkanı Ramazan Kaya, şirketin halka arzının konsorsiyum liderliğini Garanti Yatırım Menkul Kıymetler A.Ş. (Garanti BBVA Yatırım) ile Halk Yatırım Menkul Değerler A.Ş.’nin (Halk Yatırım) üstlendiğini belirtti.

Halka arzdan elde edilecek kaynağın kullanımı konusunda şu bilgiyi verdi:

-          Halka arzdan elde edilecek kaynağın yüzde 20’si finansal borçların ödenmesinde kullanılacak. Yüzde 80’ini ise işletme sermayesi olarak kullanmayı planladık. Böylece şirketimiz ekonomik ve finansal açıdan daha da güçlenecek.

19 bin farklı ürün satılıyor

SAAT & SAAT Yönetim Kurulu Başkanı Ramazan Kaya’ya şirket bünyesindeki markaları sorduk, bazılarını sıraladı:

• Maurice Lacroix, Raymond Weil, Ebel, Universe Constant, Versace, Ferragamo, Jacques Philippe, Boss, Emporio Armani, Guess, Michael Kors, Welder, Fossil, Philip Plein,
• Gc, Calvin Klein, U.S. Polo Assn., Tory Burch, Tommy Hilfiger, Lacoste, Diesel, Adidas, Wess, Timex, Plein Sport

Şirket şemsiyesi altında 30 dolayında temel marka olduğunu belirtti:

-          Mağazalarımızdaki ve satış noktalarındaki ürün yelpazemizde 19 bin dolayında farklı ürün buluyor.

Türkiye saat pazarı 2028’de 2.3 milyar doları bulacak

SAAT & SAAT Yönetim Kurulu Başkanı Ramazan Kaya ile Türkiye saat pazarını da konuştuk. Türkiye’nin saat ithalatının 2018 yılında 240 milyon dolar düzeyinde olduğunu belirtti:

-          2025 yılında saat ithalatı 500 milyon doları aştı, 510 milyon dolar oldu. Bu yıl 558 milyon dolara ulaşmasını bekliyoruz. 2028’de ithalatın 670 milyon dolara ulaşabileceğini öngörüyoruz.

Türkiye’nin saat pazarının büyüklüğünün 2023 yılında 1.3 milyar dolar olduğunu kaydetti:

-          2028 yılında bu rakamın 2.3 milyar dolara çıkmasını öngörüyoruz. Yani, ülkemizdeki saat pazarı büyüyecek.

Türkiye’deki saat üretimine işaret etti:

-          2023 yılında ülkemizde 5.6 milyon dolar düzeyinde saat üretimi gerçekleşti. Aynı yıl ihracat da 31 milyon dolar oldu. Çok sınırlı üretime rağmen ihracat rakamının yüksekliği re-export’tan kaynaklanıyor.

Cumhurbaşkanı Kararı ile sıfır gümrükle 1 milyon 250 bin ton ayçiçeği tohumu veya bunun karşılığı 500 bin ton ham ayçiçeği yağı ithalatı için tarife kontenjanı açıldı.

Resmi Gazete’nin 4 Temmuz 2026 tarihli sayısında yayımlanan karara göre, 11 Ocak 2027-31 Mayıs 2027 tarihleri arasında yapılacak ithalatta, gümrük vergisi, yağlık ayçiçeğinde yüzde 27 yerine sıfır (0), ham yağda yüzde 36 yerine yüzde 20 uygulanacak. Karara ilişkin uygulama tebliği aynı Resmi Gazete’de yayımlandı.

Ucuz ithalattan öncelikli olarak 1 Temmuz 2026-30 Kasım 2026 tarihleri arasında iç piyasadan yağlık ayçiçeği alanlar olmak üzere ham ve/veya rafine ayçiçeği yağı üreten sanayici firmalar yararlanacak.

İthalatta yerli ürün alana öncelik verilecek

Ticaret Bakanlığı’nın hazırladığı, yağlık ayçiçeği tohumu ve ham ayçiçeği yağı ithalatında uygulanacak tarife kontenjanının usul ve esaslarını belirleyen “Yağlık Ayçiçeği Tohumu ve Ham Ayçiçeği Yağı İthalatında Tarife Kontenjanı Uygulanmasına İlişkin Tebliğ” 4 Temmuz 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Cumhurbaşkanı Kararı ile açılan 1 milyon 250 bin ton yağlık ayçiçeği tohumu veya bunun karşılığı 500 bin ton ham ayçiçeği yağı ithalat kontenjanından, öncelikle 1 Temmuz-30 Kasım 2026 tarihleri arasında yerli üreticiden yağlık ayçiçeği tohumu satın alan ham ve rafine ayçiçeği yağı üreten sanayiciler yararlanabilecek.

Tarife kontenjanı başvuruları ve dağıtımı

Uygulama tebliğinde tarife kontenjanının başvuruları ve dağıtımı ile ilgili özetle şu bilgilere yer verildi.

1- Karar uyarınca açılan tarife kontenjanı, Bakanlık (İthalat Genel Müdürlüğü) tarafından 1 Temmuz 2026-30 Kasım 2026 tarihleri (bu tarihler dahil) arasında yerli yağlık ayçiçeği tohumu alımı yapanlar öncelikli olmak üzere ham ve/veya rafine ayçiçeği yağı üreten sanayici firmalara dağıtılır.

2- Tarife kontenjanı, 1 milyon 250 bin ton yağlık ayçiçeği tohumu esas alınarak yağlık ayçiçeği tohumu veya yüzde 40 randıman ile bunun karşılığı ham ayçiçeği tohumu yağı olarak dağıtılır. Tarife kontenjanı miktarı, tamamının yağlık ayçiçeği tohumu olarak dağıtılması durumunda 1 milyon 250 bin tonu, ham ayçiçeği tohumu yağı olarak dağıtılması durumunda ise 500 bin tonu geçemez.                         

Başvurular aralıkta alınacak

3- Tarife kontenjanı taleplerine ilişkin başvurular, 1 Aralık 2026 -15 Aralık 2026 tarihleri (bu tarihler dahil) arasında e-Devlet üzerinden veya Ticaret Bakanlığı internet sitesi (www.ticaret.gov.tr) “E-Hizmetler” başlığı altındaki “E-İşlemler” menüsünde yer alan “İthalat Belge İşlemleri” uygulaması takip edilerek e-imza ile yapılır.

4-  Bu Tebliğ kapsamında yapılan beyanın doğruluğuyla ve ithal mallarla ilgili incelemeleri yapmaya veya yaptırmaya Bakanlık (İthalat Genel Müdürlüğü) yetkilidir. Gerekli görülmesi halinde,  elektronik ortamda sunulan bilgi ve belgelerin asılları ile ilave veya açıklayıcı bilgi ve belge istenebilir.

5- Tebliğ Ek-1’de yer alan bilgi ve belgeleri tam ve eksiksiz olarak içermeyen veya süresi içerisinde yapılmayan başvurular ile birinci fıkrada belirtilen nitelikte olmayan firmalar tarafından yapılan başvurular olumsuz sonuçlandırılır.                 

İthalat Ocak 2027’de başlayacak

Tarife kontenjanı açılmasına ilişkin uygulama birkaç yıldır uygulanıyor. Geçen yıl 18 Temmuz 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile 1 milyon ton ayçiçeği tohumu veya bunun karşılığı 400 bin ton ham ayçiçeği yağı ithalatı için tarife kontenjanı açılmıştı. Bu yıl ayçiçeği tohumunda 250 bin ton, ham yağda ise 100 bin ton daha fazla ithalat için tarife kontenjanı açıldı.

Bu uygulamanın temel amaçlarından birisi hasat döneminde sanayicinin iç piyasadan ayçiçeği almasını teşvik etmeyi amaçlıyor. Tebliğe göre, tarife kontenjanı, yerli yağlık ayçiçeği tohumu alımı yapan sanayiciye öncelikli olmak üzere firmalara dağıtılacak. Fakat daha önceki yıllarda da içerden ayçiçeği alanlara öncelikli olmak üzere denilmesine rağmen bu önceliğe dikkat edilmedi.                          

Üreticiye etkisi ne olur?

Üretici açısından bakıldığında, ithalatın konuşulması bile fiyatlar üzerinde olumsuz etki yapacaktır. Hasat döneminde ucuz ithalat yapılmayacak, ithalat Ocak 2027’de başlayacak, fakat sanayici için alternatif olarak ithalat kenarda duruyor. Yani sanayici, alıcı, yılbaşından itibaren yüzde 27 yerine sıfır gümrükle ayçiçeği çekirdeği ve yüzde 36 yerine yüzde 20 gümrük vergisi ile ham yağ ithalatı yapacağını biliyor. Ürün alırken, fiyat verirken ithalat sopasını kullanarak hareket edecek.

Sanayicinin yerli üreticiden satın aldığı ayçiçeği miktarına karşılık ne kadar ithalat hakkı elde edeceği Tebliğ’de yer almıyor. Bu konuda bir oran verilebilirdi. Diyelim ki, 50 bin ton alana 50 bin ton ithalat hakkı verileceği şartı getirilse o zaman içerden almak daha cazip olurdu.

Ayçiçeği üretiminde artış bekleniyor

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı 2026 Yılı Bitkisel Üretim İlk Tahmini’ne göre bu yıl, ayçiçeği üretimi 2025 yılına göre yüzde 16,2 oranında artarak 1 milyon 936 bin tondan 2 milyon 250 bin tona yükselecek. Bu tahmin gerçekleşirse, geçen yıla göre yüzde 16,2 oranındaki artışa rağmen 2022 yılındaki 2 milyon 550 bin ton üretimin altında olacak. 2023 yılında ayçiçeği üretimi 2 milyon 198 bin ton ve 2024 yılında ise 2 milyon 195 bin ton üretim gerçekleşmişti. Ayçiçeği ile ilgili Türkiye İstatistik Kurumu’nun bu verilerini paylaşırken, sektör verilerinin daha düşük olduğunu belirtmekte yarar var. Ayrıca, özellikle Söke başta olmak üzere Ege Bölgesi ve Çukurova’da pamuk üretiminden kaçan çiftçilerin ayçiçeği üretimine yönelmesi nedeniyle ayçiçeği üretimin arttığını da belirtmekte yarar var.

Kendine yeterlilik yüzde 63,2

Türkiye İstatistik Kurumu’nun 2025 yılı bitkisel ürün denge tablolarına bakıldığında, Türkiye’nin ayçiçeğinde yüzde 63,2 oranında kendine yeterli. Dolayısıyla ihtiyacının yüzde 36,8’ini ithal etmek zorunda. Ayrıca Türkiye, ham yağ veya çekirdek olarak ithalat yaparak işledikten sonra ihracat yapıyor. Bu nedenle ayçiçeğinde dış ticaret politikası çok önemli. Üretici de sanayici veya ihracatçı da aksi bir karar alınmadıkça 11 Ocak 2027 tarihine kadar “ucuz” ithalat olmayacağını bilerek hareket edecek.

Trakya Birlik’in fiyatı ne olacak?

2025 üretim yılında Cumhurbaşkanı Kararı ile yine tarife kontenjanı açıldı ve Trakya Birlik bu karardan sonra ayçiçeği alım fiyatını 4 Ağustos 2025’te avans fiyat olarak yüzde 44 ham yağ oranlı ayçiçeğine kilo başına 28 lira açıkladı. Bu fiyata üreticiler çok tepki gösterdi. 28 Eylül 2025’te ise fiyat 33 lira olarak kesinleştirildi.

Özetle, geçen yıl olduğu gibi sezon öncesinde Cumhurbaşkanı Kararı ile ayçiçeği çekirdeği ve ham yağ için tarife kontenjanı açıldı. Sanayicilere, alıcılara  “Kasım ayı sonuna kadar iç piyasadan ürün alın, sonra ucuz ithalat kapıları açılacak” mesajı verildi. Trakya Birlik fiyatını açıklayacak. Açıklanacak bu fiyat, piyasanın oluşmasında elbette önemli olacak.

Yaklaşık iki yıldır yüksek finansman maliyetleri, hızla artan işçilik giderleri, kurun enflasyonun gerisinde kalması ve Avrupa başta olmak üzere ihracat pazarlarında yaşanan talep daralması nedeniyle zor günler geçiren tekstil ve hazır giyim sektöründe ilk kez toparlanma sinyalleri gelmeye başladı. Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) nisan ayı verileri, 2022 yılından bu yana tekstil ve hazır giyim sektörlerinde yaşanan sert küçülmenin 2026 Nisan ayında ilk kez yön değiştirdiğini ortaya koydu. Son dört yılda artan maliyetler, zayıflayan dış talep ve rekabet baskısı nedeniyle hem şirket sayısı hem de istihdam sürekli gerilerken, nisan ayında iki göstergede de eş zamanlı artış yaşandı.

4 yıl sonra ilk kez artışa geçti 

Tekstil sektöründe 2022 Nisan ayında 19 bin 866 olan işyeri sayısı, 2026 Mart ayında 18 bin 348'e kadar gerileyerek yaklaşık bin 500 işletmelik kayıp verdi. Aynı dönemde çalışan sayısı da 503 bin 977'den 342 bin 477'ye inerek 161 bin 500 kişiden fazla azaldı. Ancak 2026 Nisan ayında işyeri sayısı 132 artışla 18 bin 480'e, istihdam ise 6 bin 843 kişilik yükselişle 349 bin 320'ye çıktı. Hazır giyim sektöründe de benzer bir tablo yaşandı. 2022 Nisan ayında 40 bin 802 olan şirket sayısı, 2026 Mart ayında 34 bin 726'ya gerilerken yaklaşık 6 bin işletme faaliyetini sonlandırdı. Aynı süreçte çalışan sayısı 704 bin 619'dan 491 bin 248'e düşerek 213 binden fazla istihdam kaybı yaşadı. Nisan ayında ise şirket sayısı 186 artarak 34 bin 912'ye, çalışan sayısı da 11 bin 56 kişi artışla 502 bin 304'e yükseldi. Böylece iki sektörde yaklaşık dört yıldır devam eden küçülme eğiliminin ardından ilk kez hem şirket sayısı hem de istihdam aynı ayda birlikte artış gösterdi. Toplamda bir ay içinde 318 yeni işletme faaliyete geçerken, 17 bin 899 kişilik yeni istihdam oluştu. Her ne kadar sektör hala 2022 seviyelerinin oldukça altında bulunsa da, nisan verileri uzun süredir devam eden düşüş trendinde ilk somut toparlanma sinyali olarak değerlendiriliyor.

Haziran ihracatında savaş etkisi 

Veriler de bu durumu destekliyor. Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerine göre, hazır giyim sektörü, yılın ilk yarısında ihracat yüzde 1,6 gibi sınırlı bir düşüş gösterse de haziran ayı ihracatı yüzde 15,1 gibi yüksek bir artış sergiledi ve toplam dış satım 6 aylık sürede 7 milyar 979 milyon dolar olarak gerçekleşirken haziran ayı ihracatı ise 1 milyar 375 milyon dolara çıktı. Haziran ayındaki güçlü toparlanma 6 aylık düşüşün de toparlanmasını sağladı. İlk 10 pazar içinde en dikkat çekici artış Irak'ta yaşandı. Irak'a ihracat ilk yarıda yüzde 29,5 artarken, İsveç’e yüzde 13,9, İspanya yüzde 6,6, ABD ise yüzde 6,3 büyüdü. Buna karşılık Almanya'ya ihracat yüzde 14, Fransa'ya yüzde 15,4, Polonya'ya yüzde 15,9 ve İtalya'ya yüzde 11,2 gerileyerek Avrupa pazarındaki zayıf seyrin sürdüğünü gösterdi.

Tekstilde ABD ve İspanya büyüdü 

Tekstil sektörü yılın ilk yarısında yine yatay seyrederken haziran ayında güçlü bir toparlanma sergiledi. TİM verilerine göre Ocak-haziran döneminde ihracat geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 0,5 gerileyerek 4,73 milyar dolardan 4,71 milyar dolara indi. Haziran ayı özelinde ise söz konusu değer yüzde 21,8 gibi güçlü artış göstererek 691 milyon dolardan 842 milyon dolara çıktı. ilk yarıda en güçlü artışlar ABD ve İspanya pazarlarında görüldü. ABD'ye ihracat yüzde 23,9, İspanya'ya yüzde 11,1, Fas'a yüzde 5,2 ve Birleşik Krallık'a yüzde 4,7 yükseldi. Buna karşılık Belarus'a ihracat yüzde 15,1, Bulgaristan'a yüzde 9,7 ve İran'a yüzde 4,3 geriledi. Sektörün en büyük pazarı İtalya'ya ihracat ise yüzde 0,7 artışla yatay seyretti.

Belirsizlik siparişlere olumlu yansıdı 

Sektör temsilcilerine göre haziran ayındaki bu güçlü performansın en önemli nedenlerinden biri, ABD-İran savaşı nedeniyle bölgede yaşanan belirsizlik oldu. Çatışmaların ardından uluslararası alıcıların teslimat riski nedeniyle siparişlerinin bir bölümünü Türkiye'ye kaydırdığı, bunun da özellikle haziran ayı ihracat rakamlarına olumlu yansıdığı belirtiliyor. Ancak sektör, bu etkinin geçici olabileceğine dikkat çekiyor.

Kocasinan Belediyesi, günlük 500 kilogram üretim kapasitesine sahip Mama Üretim Merkezi kurdu.

Hasanarpa Mahallesi'nde bulunan Mama Üretim Merkezi'nde açıklamalarda bulunan Kocasinan Belediye Başkanı Ahmet Çolakbayrakdar, “Sokak hayvanları için kurduğumuz barınağın yanı sıra bu hayvanların günlük mama ihtiyacını karşıladığımız bir üretim tesisi de hayata geçirdik. Lokantalardan ve toplu yemek hizmeti verilen yemekhanelerden toplanan yemek artıklarını burada modern bir üretim sürecinden geçiriyoruz. Bu işlemler sonunda sokak hayvanlarımız için besin değeri yüksek, kaliteli ve sağlıklı mama üretiyoruz. Günlük 500 kilogram kapasiteyle çalışan bu tesis sayesinde barınağımızdaki bütün sokak hayvanlarının günlük gıda ihtiyacını kendi imkânlarımızla karşılıyoruz" diye konuştu. “Küçük dostlarımız olarak gördüğümüz sokak hayvanlarına 7 gün 24 saat kesintisiz hizmet veriyoruz. Tedaviden rehabilitasyona, kısırlaştırmadan sahiplendirmeye kadar her aşamada onların yanında oluyoruz. Doğal yaşam alanları, Kedi Kasabası, Küçük Dostlar Ambulansı ve şimdi de Mama Üretim Merkezimizle Türkiye'ye örnek projeleri hayata geçiriyoruz” diyen Başkan Çolakbayrakdar, sıfır atık anlayışıyla hareket ettiklerini söyledi.

Günlük 500 kilogram üretim kapasitesine sahip tesis sayesinde Hayvan Bakımevi ve Rehabilitasyon Merkezi'ndeki sokak hayvanlarının günlük mama ihtiyacı tamamen karşılanırken, gıda israfının önüne geçilerek çevre dostu ve sürdürülebilir bir üretim modeli de hayata geçirilmiş oluyor. Üretilen mamalardan belirli periyotlarla numuneler alınarak İl Gıda Kontrol Laboratuvarı'nda analizleri gerçekleştiriliyor. Yapılan analizler doğrultusunda mama içerikleri besin değerleri açısından değerlendiriliyor ve sokak hayvanlarının günlük enerji ile besin ihtiyaçlarını karşılayacak dengeli rasyonlar hazırlanıyor. Böylece bir yandan gıda israfının önüne geçilirken, diğer yandan barınaktaki sokak hayvanlarının sağlıklı ve dengeli beslenmesi sağlanıyor.

Kayseri Ticaret Odası (KTO) haziran ayı meclis toplantısı yapıldı.

KTO Yönetim Kurulu Başkanı Ömer Gülsoy, meclis toplantısında güncel ekonomik ve jeopolitik gelişmelere yönelik açıklamalar yaptı. Dünyada yaşanan eksen değişimini ve dönüşümü çok doğru okumak; değişen ticaret koridorlarında Türkiye’yi ve Kayseri’yi en doğru, en stratejik pozisyona yerleştirmek gerektiğini söyledi. Küresel piyasalarda artık yalnızca savaşın maliyetlerinin değil, barışın ekonomik sonuçları ve merkez bankalarının beklenti yönetimlerinin de konuşulduğunu aktaran Gülsoy, “Türkiye'nin coğrafi konumu, güçlü sanayi altyapısı, savunma sanayisi kapasitesi ve çok yönlü diplomatik ilişkileri sayesinde bu yeni dönemde jeopolitik ağırlığı çok yüksek. Bugün bizim için asıl mesele, bu stratejik önemi kalıcı bir ekonomik değere dönüştürüp dönüştüremeyeceğimiz meselesidir. Bunu da üretken yatırımları artırarak, yüksek katma değerli sektörleri güçlendirerek ve makroekonomik istikrarı koruyarak başaracağız. Türk özel sektörü ve Kayseri tüccarı bugüne kadar olduğu gibi bundan sonra da üzerine düşeni yapmaya hazırdır” dedi.

“İhracatın zayıflaması büyümenin kalitesi bakımından ciddi bir uyarı”

Şu anki fırsatın doğru politikalarla desteklenerek gelecek 10 yılda Türkiye’nin en büyük ekonomiler arasında adından söz ettirebileceğinin altını çizen Gülsoy, mevcut durumla ilgili de “Ekonomimiz ciddi bir geçiş ve dengeleme döneminde. Küresel belirsizliklere rağmen ticari esnekliğimiz ve üretim motivasyonumuz ekonomimizi diri tutmaya gayret ediyor ancak madalyonun diğer yüzündeki sinyalleri de rasyonel bir gözle okumalıyız. En çok dikkat etmemiz ve üzerinde durmamız gereken yer, maalesef bu yıla da daralmayla başlayan sanayi sektörümüzdür. Türkiye tüketerek büyüyemez. İç tüketim büyümeyi taşırken sanayinin, yatırımın ve ihracatın zayıflaması, büyümenin kalitesi bakımından ciddi bir uyarıdır. Kalıcı zenginlik ithal edilmez; fabrikada, laboratuvarda ve atölyede inşa edilir. Uzun vadede yatırımı, sanayiyi ve üretimi mutlaka muhafaza etmek ve desteklemek zorundayız” değerlendirmesinde bulundu.

“Süreç sadece faiz kararlarıyla yönetilemez”

Girdi ve maliyet artışları sürerken, maliyetlerin altında tutulan ve baskılanan kur politikası nedeniyle iş dünyasının küresel pazarlardaki rekabet gücünün zayıfladığını ve karlılık baskısının arttığını hatırlatan Gülsoy, “Yüksek enflasyon sadece fiyatları artıran bir sorun değil; yatırım kararlarını öngörülemez kılan, finansmana erişimi zorlaştıran temel bir istikrarsızlık kaynağı. Dezenflasyon programında bugün çift yönlü bir riskle karşı karşıyayız: Bir yanda yüksek enflasyon, diğer yanda büyümede belirgin bir ivme kaybı. İkisini aynı anda yönetmek zorundayız. Süreç sadece faiz kararlarıyla yönetilemez. Çarkların durmaması adına, üreticinin hammadde ve işletme sermayesine ulaşabilmesi için seçici kredi mekanizmaları çok daha aktif bir şekilde işletilmelidir. Bu doğrultuda, reeskont kredi faizlerinde net bir düşüş ve limitlerde reel bir artış beklentisi içindeyiz. KOBİ’lerimiz için yeni devreye alınan TOBB Nefes Kredisi’nin, sahada çok önemli bir can suyu olduğuna inanıyoruz. Toplam 100 milyar TL hacim ile tekrar açılan bu kredinin limitleri çok kısa sürede tükendi. Üyelerimizin yeni limit beklentisinde olduğunu ve bu konudaki taleplerimizi TOBB Başkanımıza da bizzat ilettik” ifadelerini kullandı.

Kayseri Madencilik olarak 2013 yılından bu yana faaliyette olan firma, Talas Çatakdere’de, Paris İklim Anlaşması’nın ortaya koyduğu karbon azaltım hedefleri doğrultusunda üretim gerçekleştireceği bir tesisi devreye aldı.

Tesisin geniş katılımlı açılışının yanı sıra basın mensuplarıyla tesisle ilgili bilgiler paylaşıldı. Kayseri Madencilik olarak doğal kaynakları geleceğin sürdürülebilir değerlerine dönüştürdüklerini ifade eden KYS Çimento Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Bahçecigil’in açıklamalarında, “Yenilikçi üretim teknolojimiz sayesinde çimentonun temel bileşeni olan klinker kullanımını minimum seviyeye indirirken, klinkere ikame doğal minerallerden yararlanarak çevresel etkimizi önemli ölçüde azaltıyoruz. Bu yaklaşım geleneksel çimento üretim yöntemlerine kıyasla yılda yaklaşık 280 bin ton karbon emisyonunun atmosfere salınmasını engellemektedir. Böylece yalnızca üretim kapasitesini artıran bir yatırım gerçekleştirmiyor, aynı zamanda Türkiye’nin düşük karbonlu sanayi dönüşümüne de güçlü bir katkı sunuyoruz. Çimento tesisimiz, Türkiye’nin ilk ve tek yeşil çimento konseptiyle faaliyet gösteren tesisi olarak sektörümüzde yeni bir dönemin kapılarını aralamaktadır” ifadeleri yer aldı. 

Ege Serbest Bölgesi Kurucu ve İşleticisi A.Ş. (ESBAŞ) ve Batı Anadolu Kurucu ve İşleticisi A.Ş. (BASBAŞ) Yönetim Kurulu Başkan Vekili ve Yürütme Kurulu Başkanı Dr. Faruk Güler,  ESBAŞ’ta üretim, istihdam, ihracat hacmi gibi konularda 25 yılda geldikleri noktaya, iki yıl önce faaliyete başlayan BASBAŞ’ta 10 yılda ulaşacaklarını dile getirdi.

EKONOMİ Gazetesi Genel Koordinatörü Vahap Munyar ve Bergama Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı Lütfi Kolat ve Meclis Başkanı Onur Kayalıoğulları’nı BASBAŞ’ta misafir eden Güler, bölgenin mevcut durumu, yapılan çalışmalar ve hedefleri hakkında bilgi verdi. Ziyarette Ege Serbest Bölgesi’nin Ege’nin ihracatından yüzde 11, İzmir’in ihracatından yüzde 26 pay aldığını hatırlatan Faruk Güler, “ESBAŞ, işlem hacmi, ihracat ve istihdam açısında serbest bölgeler arasında uzun yıllardır ilk sırada yer alıyor. Yıllık ihracatı 3.5 milyar dolara yaklaşıyor. ESBAŞ’ı bu seviyeye getirmemiz 25 yıl sürdü. Planımız BASBAŞ’ta bu rakamı 10 yıla çekmek. 10 yıl sonra burası 3-3.5 milyar dolar ihracat yapar hale gelir” diye konuştu.

 “Bu yıl 5 yeni yatırımcı bekliyoruz”

 Yatırımlarını ve pazarlama çalışmalarını bu hedef doğrultusunda sürdürdüklerini anlatan Güler, “Bölgede halihazırda 7 yatırımcımız var. Bugün itibariyle yurt içi ve yurt dışından 10 dolayında yatırımcı ile görüşmelerimiz sürüyor. Bunlar arasında çok büyük şirketler var ama henüz anlaşma imzalanmadığı için isim veremiyoruz. Değerlendirmelerimiz devam ediyor. Bu yıl sonuna kadar mevcut 7 fabrikanın üzerine 5 tane daha koyacağımızı tahmin ediyoruz” dedi.

 Günümüzde devletlerin en büyük mücadele alanlarından birinin yatırımcı çekmek olduğunu vurgulayan Güler, “Biz de bu konuda elimizden geleni yapıyoruz. Çok ciddi bir tanıtım ofisimiz var. Arkadaşlarımız yurt içinden ve yurt dışından potansiyel yatırımcılarla direkt temas halindeler. Hiçbir serbest bölgede olmadığı kadar bu işe zaman ve emek ayırıyoruz. İşimizin zor olduğunu biliyoruz. Çünkü dünyada ve Türkiye’de yatırım ortamı her zamankine göre zayıf. Her ülkenin kendilerine has artı ve eksileri var. Biz Türkiye’nin eksiklerini saklamadan artılarını anlatıyoruz. Önemli olan şirketlerin dertleri nedir anlamak ve serbest bölgeler bu dertlere derman olabiliyorsa, bunu anlatmak. Bir kısım firmanın dermanı büyümede. Bizim işimiz de onları bulup Türkiye’ye getirmek. Ticari ataşeliklerimizle, Cumhurbaşkanlığı Yatırım Ofisi ile çok yakın çalışıyoruz. Türkiye’de her zaman yatırıma ihtiyaç var. Bunun için bir yerde memleket görevi de yapıyoruz. Yatırımcı aramak iğneyle kuyu kazmak gibi bir durum. Dünyanın pek çok bölgesinden yatırımcı arayışımız sürüyor” diye konuştu.

“Her senaryoya hazırız”

Türkiye’de olduğu gibi dünyada da bazı dönemlerde yatırımların yavaşladığını hatırlatan Güler, “Şu an böyle bir dönemi yaşıyoruz. Ama bu dönemler sonsuza kadar sürmez. Yaklaşık 5 yıldır devam eden bu sürecin 2-3 yıl daha sürdüğünü düşünelim. O zaman Türkiye’nin de BASBAŞ’ın da durumu değişir. Biz de planlamamızı bu ihtimallere göre yapıyoruz. Eğer söylediğimiz yatırım patlaması tahminimizden önce gerçekleşirse biz de hedeflerimizi öne çekeriz. Biz her şarta uygun bir sistem kurduk. En kötü senaryoda ayakta kalırız, en iyi senaryoya da uyum sağlarız” bilgilerini verdi.

İhracat yapan ve yüksek katma değer yaratan ancak yeni yatırımlar için Marmara ve Ege’de sanayi parseli bulamayan pek çok yatırımcı bulunduğunu dile getiren Güler, “BASBAŞ’a ev sahipliği yapan Bergama, son dönem yapılan çalışmalarla ideal bir yatırım alanı haline geldi. Biz de BASBAŞ’ta 2.5 milyon metrekare büyüklüğündeki araziyi sanayi yatırımlarına hazır hale getirdik. Parsel sınırına kadar getirilmiş olan elektrik, su, telekomünikasyon, doğalgaz, atık su ve yağmur suyu dahil olmak üzere bütün yatırımlar tamamlandı. Bu, Türkiye’de özel şirket eliyle, ülkeye ilave sanayi alanı kazandırmak amacıyla yapılmış son yıllardaki en büyük yatırım” dedi.

 “300 bin metrekareye kadar parsel sunabiliyoruz”

 Türkiye’de özellikle Marmara ve Ege bölgelerinde istenilen büyüklükte sanayi parseli bulmanın giderek zorlaştığını ve yatırım olanaklarının daraldığını vurgulayan Dr.Faruk Güler, “BASBAŞ’ta yatırımcılara 10 bin m²’den 300 bin m² ye kadar esnek parsel büyüklükleriyle farklı seçenekler var.  Ayrıca yatırımcıya modüler üretim binaları da sunuyoruz. Bununla amacımız yatırımcılarımızın inşaat sürecini beklemeden makine kurumlarını yaptıkları anda hızlı ve en kısa sürede üretime başlamalarına olanak sağlamak. Bölgemizdeki kullanım suyu ihtiyacını karşılamak üzere bin 500 m3 hacme sahip su depomuzu tamamladık. Peyzaj ve çevre düzenlemesi hassas olduğumuz bir konu. Bu alanda suyu verimli kullanacak çözümler geliştiriyoruz. Günlük 10 bin kişiye yemek üretecek olan BASBAŞ Endüstriyel Gıda İşletmeleri Tesisi geçen yıl üretime başladı” diye konuştu.

Isparta Ticaret Borsası (ITB) Başkanı Hüdai Şahin, Isparta Valisi Abdullah Erin, Isparta İl Özel İdaresi Genel Sekreteri Abdullah Çelik, Isparta İl Tarım ve Orman Müdürü Mehmet Tuğrul ve Isparta Ticaret İl Müdürü Mehmet Akif Ülger, Eğirdir bölgesinde kiraz ihracatında Türkiye’nin önde gelen firmalarını ziyaret etti.

Vali Erin ve beraberindeki heyet,  bölge ekonomisine ve istihdamına büyük katkı sağlayan Anafruit, Anı Tarım ve Isparta Ticaret Borsası Meclis Başkan Yardımcısı Kadir Köklü’nün firmasında paketleme tesislerinde incelemelerde bulundu.

Ziyarette, Isparta’nın tarımsal üretiminde ve ihracatında önemli bir yere sahip olan Isparta kirazının mevcut durumu, ihracat süreçleri ve küresel pazardaki payının artırılmasına yönelik çalışmalar yerinde incelendi.

Vali Abdullah Erin ve Isparta Ticaret Borsası Başkanı Hüdai Şahin, kirazın bahçeden toplanmasından başlayarak soğuk hava depolarında işlenmesi, tasnif edilmesi, paketlenmesi ve lojistik aşamalarına kadar olan tüm süreçler ele alındı. İhracatçı firma yetkilileri de, işletmelerin üretim kapasiteleri, ihracat hedefleri hakkında bilgi verirken Isparta kirazının dünya pazarındaki rekabet gücünü artıracak adımlar üzerinde değerlendirmede bulundu.

Hedef Çin pazarı

Isparta Ticaret Borsası Başkanı Şahin, kiraz ithalatında Dünyanın önde gelen ülkelerinden Çin pazarının açılmasını beklediklerini söyledi. Isparta kirazının Çin pazarına güçlü bir giriş yapmasının bölge üreticisi ve ihracatçısı için büyük önemi olduğunu ifade eden Şahin, ‘’Çin pazarının açılmasıyla birlikte ihracat süreçlerinin hızlandırılması ve bürokratik işlemlerin kolaylaştırılması adına yürütülecek ortak çalışmalar ile atılacak stratejik adımlar iyi değerlendirilmeli’’ dedi.

Isparta’nın tarım ekonomisinde kirazın stratejik bir ürün olduğunu vurgulayan Şahin, şunları kaydetti:

‘’Isparta kirazı kalitesi, aroması ve dayanıklılığı ile dünya markası olma yolunda emin adımlarla ilerliyor. Sayın Valimiz ve İl Müdürlerimiz ile birlikte ihracatımızın yükünü sırtlayan öncü firmalarımızı ziyaret ederek süreçleri yakından takip ettik. Özellikle Çin pazarının ihracata tam anlamıyla açılması, sektörümüz için büyük önem arz etmektedir. Borsz olarak ihracatçılarımızın küresel pazarda daha güçlü yer alması ve karşılaştıkları engellerin aşılması adına Ticaret Bakanlığı ve Tarım ve Orman Bakanlığı başta olmak üzere ilgili tüm kurum ve kuruluşlarla çalışma ve girişimlerimize devam edip, sürecin takipçisi olacağız.’’

Batı Akdeniz İhracatçılar Birliği (BAİB) Başkanı Mehmet Ali Can, Haziran 2026 ihracat rakamlarını değerlendirdi.

Antalya, Burdur ve Isparta illerini kapsayan Batı Akdeniz’de Haziran ayında 139 ülkeye 247 milyon 458 bin dolarlık ihracat gerçekleştirildiğini belirten Can, şunları kaydetti:

‘’Bölge ihracatının lokomotifi olan yaş meyve sebze ihracatı Haziran ayında yüzde 91 artış göstererek 80,5 milyon dolara ulaştı. Geçen yıl ilkbaharda yaşanan zirai don ve sel gibi olaylardan dolayı kiraz ihracatı yüzde 90 azalmıştı. Bu Haziran ayında ise yaş meyve sebze sektöründe en fazla ihracat kiraz ve vişneden gerçekleşti. Bu yıl kirazda rekoltenin yüksek olması ihracat rakamlarının rekor seviyede artmasına neden oldu. Haziran ayında yaş meyve sebze ihracatından sonra en fazla ihracatın mermer ve doğaltaş, ağaç mamulleri ve orman ürünleri, kimyevi maddeler ve mamulleri sektörü ile demir ve demir dışı metaller sektörü yer aldı. Haziran ayında en fazla ihracat Almanya ve Rusya’ya gerçekleşti. Rusya’ya ihracat Haziran da yüzde 90 artış gösterdi.’’

Yılın ilk yarısında ihracat 1,5 milyar dolara yaklaştı

BAİB Başkanı Mehmet Ali Can, 2026 yılı ilk yarısında Batı Akdeniz bölgesi ihracatının yüzde 6,66 artarak 1 milyar 472 milyon dolara ulaştığını bildirdi. Yılın ilk altı ayında bin 904 firmanın 171 ülkeye ihracat yaptığına dikkat çeken Mehmet Ali Can, şöyle konuştu.

‘’Yaş meyve sebze sektörü 6 aylık dönemde ihracatını yüzde 16,45 artırdı ve 491,1 milyon dolara yükseldi. Bu ihracatın 168,7 milyon doları biber ihracatından gerçekleşti. Batı Akdeniz’in en fazla ihraç edilen yaş meyve sebze ürünü olan biberin toplam ihracattaki payı yüzde 33,5’e ulaştı. Yaş meyve sebzeden sonra yılın ilk altı ayında en fazla ihracat maden ve metaller , mermer-doğaltaş, ağaç mamulleri ve orman ürünleri ile demir ve demir dışı metaller sektörleri başı çekti.’’

En fazla ihracat Almanya ve Rusya’ya

Batı Akdeniz bölgesinden en fazla ihracatın yüzde 4,23 artışla Almanya’ya yapıldığını vurgulayan Can, sözlerini şöyle tamamladı:

‘’Ukrayna ile 4 yıldır savaşta olan Rusya’ya ihracat yeniden yükselişe geçti. Bu dönemde Rusya’ya ihracat yüzde 9,6 artış gösterdi ve ikinci sırada yer aldı. Üçüncü sırada ise Çin Halk Cumhuriyeti, dördüncü sırada ABD, beşinci sırada da Romanya bulunuyor. BAİB olarak ihracatın daha da artması için çalışmalarımız devam ediyor. Bu çerçevede yeni UR-GE Projeleri ve Sektörel Ticaret Heyetleri düzenlemek için çalışıyoruz. Aynı zamanda fuarlara katılım sağlıyoruz.’’

Buna göre, 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun ilgili maddesiyle yüzde 30 olarak belirlenen ve iş gücünün istihdam edilebilirliğini artırmak, çalışanların vasıflarını yükselterek işsizlik riskini azaltmak ve teknolojik gelişmeler nedeniyle işsiz kalması beklenenlerin başka alanlara yönlendirilmesini sağlamak, istihdamı artırıcı ve koruyucu tedbirler almak ve uygulamak, işe yerleştirme ve danışmanlık hizmetleri temin etmek, iş gücü piyasası araştırma ve planlama çalışmalarını yapmak ve Fon'dan ödenmek üzere vize edilmiş sözleşmeli personel pozisyonlarında çalışanlar ile bunlardan ilgili mevzuatına göre Kurum kadrolarına atanan ve Kurum'da çalışmaya devam eden personelin mali ve sosyal haklarına ilişkin ödemeleri gerçekleştirmek amacıyla kullanılması öngörülen İşsizlik Sigortası Fonu bir önceki yıl prim gelirlerinin oranı, 2026 yılı için yüzde 50'ye çıkarıldı.

Açıklamada, piyasaların doğru yönlendirilerek spekülatif fiyat hareketlerinin önlenmesi, temel gıda ürünlerinde arz güvenliğinin sağlanması ve ülke ihtiyacının yerli üretimin teşviki yoluyla karşılanabilmesi amacıyla üretici ve tüketici refahının birlikte değerlendirildiği belirtildi.

İlgili kurum ve kuruluşlarla koordineli ticaret politikalarının tüm araçları kullanılarak gerekli tedbirlerin hızlı ve etkin şekilde alındığı vurgulanan açıklamada, Türkiye'nin üretiminin tüketimi karşılamada yetersiz kaldığı yağlık ayçiçeği tohumunda üretimin teşvikinin hedeflendiği ifade edildi.

Açıklamada, bu yolla ayçiçeği tohumu ile yağında arz-talep dengesinin sağlanması amacıyla son iki sezonda yalnızca ülke ihtiyacının yerli üretimle karşılanamayan kısmı için düşük gümrük vergisiyle ithalata yönelik tarife kontenjanının açıldığı hatırlatıldı.

Yerli ayçiçeği tohumu alanlar öncelikli olmak üzere, ayçiçeği yağı üreticisi sanayici firmalara tahsis edilen ve içeride yerli tohumun tükendiği dönem itibarıyla kullanılan söz konusu tarife kontenjanlarına işaret edilen açıklamada, bu sayede ayçiçeği tohumu rekoltesinde ve veriminde sıkıntı yaşanan geçmiş sezonlarda hem çiftçinin ürününü en iyi şekilde değerlendirmesinin hem de sanayicinin ihtiyacı olan ham maddeye kolaylıkla ve uygun fiyatla ulaşmasının sağlandığı kaydedildi.

Tüketicinin korunmasına yönelik bu adımlarda Tarım ve Orman Bakanlığının görüşlerinin de dikkate alındığı vurgulanan açıklamada, şu ifadelere yer verildi:

"Çiftçinin desteklenerek yağlık ayçiçeği tohumu üretiminde devamlılığın ve artışın sağlanması, sanayicinin 2027 yılı başında oluşacak yağlık ayçiçeği tohumu ihtiyacının yerli üretimle karşılanamayan kısmı için arzın zamanlıca ve uygun fiyatla sağlanabilmesi ve ayçiçeği yağının iç piyasaya sürdürülebilir bir şekilde ve uygun fiyatla temininin sağlanması amacıyla yeni bir tarife kontenjanı açılması uygun görülmüştür."

Açıklamada, kontenjanın, yağlık ayçiçeği tohumunun Türkiye genelindeki hasat dönemi gözetilerek 1 Temmuz-30 Kasım 2026 döneminde yerli ayçiçeği tohumu alımı yapanlar öncelikli olacak şekilde ayçiçeği yağı üreten sanayici firmalara tahsis edileceği bildirildi.

Tarife kontenjanının detaylarına yer verilen açıklamada, "1 milyon 250 bin ton yağlık ayçiçeği tohumu için yüzde 0 veya bunun karşılığı 500 bin ton ham ayçiçeği yağı için yüzde 20 gümrük vergili tarife kontenjanı kapsamında ithalata, yerli üretimin zarar görmemesi amacıyla çiftçinin elinde ürünün kalmadığı ve yerli ayçiçeği tohumunun iç piyasada tükendiği 11 Ocak-31 Mayıs 2027 tarihlerinde izin verilecek. Bu tarihten sonra ise düşük gümrük vergisiyle ithalat imkanı sonlandırılacak." bilgisi paylaşıldı.

Spekülatif fiyat hareketlerine karşı tüketicilerin korunması hedefleniyor

Türkiye'nin ihtiyaçlarını karşılamak üzere sınırlı miktar için açılan tarife kontenjanına değinilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Kontenjanla çiftçimizin teşvik edilerek yağlık ayçiçeği tohumu üretiminin devamlılığı ile artışının sağlanması, yerli ürünün tükendiği dönemde sanayicinin ham madde ihtiyacının uygun koşullarda karşılanması ve ayçiçeği yağında oluşabilecek spekülatif fiyat hareketlerine karşı tüketicilerin korunması hedeflenmektedir. Bakanlığımız, Tarım ve Orman Bakanlığı başta olmak üzere devletimizin tüm kurum-kuruluşları ve sektör temsilcileriyle istişare halinde, piyasada oluşan arz-talep dengesi ile fiyat gelişimlerini yakından takip etmeye, üretici, sanayici ve tüketiciyi birlikte gözeterek gerekli düzenlemeleri hızlı ve etkin şekilde hayata geçirmeye devam edecek."

[post-82502]

Sosyal medya hesabından açıklama yapan Bolat, Birlik ile sınır ötesi e-ticarette önemli bir adımı daha hayata geçirdiklerini belirterek, "Ticaret Bakanlığımızca devreye aldığımız 'Kolaylaştırılmış A.TR Düzenleme Uygulaması' ile ülkemizden AB'ye e-ticaret yoluyla gönderilen ve 'A.TR Dolaşım Belgesi' kapsamında bulunan ürünlerimizin tercihli rejimden yararlanmaya devam etmesini sağladık." ifadelerini kullandı.

Sınır ötesi e-ticaretin kesintisiz sürdürülmesini hedeflediklerine değinen Bolat, şunları kaydetti:

"Bu düzenlemeyle e-ihracatçılarımızın AB pazarındaki rekabet gücünü koruyor, Gümrük Birliği'nin ülkemize sağladığı kazanımları güçlendiriyor, sınır ötesi e-ticaretin kesintisiz ve etkin şekilde sürdürülmesini teminat altına alıyoruz. Türkiye'nin üretimini, ihracatını ve dijital ticaretteki yükselişini destekleyen her adımı kararlılıkla atmaya devam edecek, Türkiye Yüzyılı vizyonuyla ihracatçımızın, üreticimizin ve girişimcimizin yanında olmayı sürdüreceğiz."

Endeks, hafta içinde en düşük 14.031,72 puanı, en yüksek 14.511,73 puanı gördü.

Borsa İstanbul'da aynı dönemde teknoloji endeksi yüzde 6,92 artışla 50.476,90 puana, sanayi endeksi yüzde 2,39 yükselişle 18.285,55 puana ve mali endeks yüzde 0,08 değer kazancıyla 20.828,34 puana çıkarken hizmetler endeksi ise yüzde 1,38 azalışla 12.597,00 puana geriledi.

Borsa İstanbul'da bu hafta en çok yükselen hisseler arasında yüzde 31,63 ile Ral Yatırım Holding, ilk sırada yer aldı.

Ral Yatırım Holding'i yüzde 14,56 ile Şekerbank ve yüzde 13,97 ile KUYAŞ Gayrimenkul izledi.

Söz konusu hisseler arasında en çok değer kaybedenler ise yüzde 26,08 ile Pasifik Eurasia Lojistik Dış Ticaret AŞ, yüzde 8,82 ile Efor Yatırım Sanayi Ticaret AŞ ve yüzde 8,13 ile Migros oldu.

Borsa İstanbul'da hisseleri işlem gören en değerli şirketler, 1 trilyon 821 milyar 720 milyon lirayla ASELSAN, 562 milyar 200 milyon lirayla Enka İnşaat ve Sanayi AŞ ve 560 milyar 700 milyon lirayla Garanti BBVA olarak sıralandı.

Altın ve döviz değer kazandı

24 ayar külçe altının gram fiyatı, geçen hafta sonuna göre yüzde 2,79 artışla 6 bin 267 liraya, cumhuriyet altınının satış fiyatı da yüzde 2,77 yükselişle 42 bin 238 liraya çıktı.

Çeyrek altının satış fiyatı da önceki haftaki kapanışının yüzde 2,79 üzerinde 10 bin 497 liraya yükseldi.

Doların satış fiyatı, yüzde 0,38 artarak 46,8040 liraya, euronun satış fiyatı da yüzde 0,49 yükselişle 53,5700 liraya çıktı.

Geçen hafta 61,7330 lira olan İngiliz sterlininin satış fiyatı, bu hafta yüzde 1,27 artışla 62,5170 liraya yükseldi.

İsviçre frangı da yüzde 0,75 değer kazanarak 58,2780 liradan alıcı buldu.

(AA)

Buna göre 11 Ocak 2027-31 Mayıs 2027 döneminde 1 milyon 250 bin ton yağlık ayçiçeği tohumu ithalatında yüzde sıfır veya bunun karşılığı 500 bin ton ham ayçiçeği yağı ithalatında yüzde 20 gümrük vergili tarife kontenjanı açıldı.

Kontenjan, 1 Temmuz-30 Kasım döneminde yerli yağlık ayçiçeği tohumu alımı yapanlar öncelikli olmak üzere ham veya rafine ayçiçeği yağı üreten sanayici firmalara dağıtılacak.

Karar kapsamında yapılacak ithalat için İthalat Genel Müdürlüğünce lisans düzenlenecek. Bu lisans üçüncü kişilere devredilemeyecek.

Ayrıca, Ticaret Bakanlığınca söz konusu tarife kontenjanının başvuru ile kullanım usul ve esaslarını belirleyen "Yağlık Ayçiçeği Tohumu ve Ham Ayçiçeği Yağı İthalatında Tarife Kontenjanı Uygulanmasına İlişkin Tebliğ" de Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Buna göre konuya ilişkin başvurular, 1-15 Aralık döneminde e-Devlet üzerinden veya Ticaret Bakanlığının internet sitesinden yapılacak.

[post-82521]

Antalya Büyükşehir Belediyesi'nin de ortakları arasında yer alan Avrupa Birliği destekli Gov4GreenMed Projesi kapsamında, Antalya Çevre Kurulu tarafından "Yeşil Geçiş İçin Ortak Akıl Çalıştayı" düzenlendi.

Yapılan açıklamaya göre, Antalya Büyükşehir Belediyesi koordinasyonunda gerçekleştirilen çalıştayda, Antalya'da hayata geçirilecek proje faaliyetleri değerlendirildi ve yeşil dönüşüm sürecine katkı sağlayacak uygulamalar ele alındı.

Avrupa Birliği Interreg NEXT MED Programı tarafından desteklenen "Akdeniz'de Daha Yeşil Bir Geçiş İçin Kapsayıcı Yönetişim Modelleri" (Gov4GreenMed) Projesi kapsamında düzenlenen çalıştaya, kamu kurumları, akademisyenler, sivil toplum kuruluşları ve ilgili paydaşların temsilcileri katıldı.

Antalya Büyükşehir Belediyesi Başkan Danışmanı Lokman Atasoy, Gov4GreenMed projesinin katılımcı yönetişim anlayışıyla yürütüldüğünü belirterek, organik atıkların sürdürülebilir yöntemlerle değerlendirilmesi, çevre bilincinin artırılması ve yeşil dönüşüm sürecinde kamu kurumları, yerel yönetimler, akademi, üreticiler ve vatandaşların ortak hareket etmesinin önemine dikkat çekti.

Toprak iylişetirici uygulamalar

Yeditepe Üniversitesi Tarım Ticareti ve İşletmeciliği Bölüm Başkanı Prof. Dr. Metin Turan da, ‘Kullanılan Toprak İyileştiricinin İyi Uygulama Örnekleri’ başlıklı sunum gerçekleştirdi. Prof. Dr. Turan, organik atıkların doğru yöntemlerle değerlendirilmesinin toprağın biyolojik yapısını güçlendirdiğini ve tarımsal üretime önemli katkılar sunduğunu söyledi.

Prof. Dr. Turan, Antalya Büyükşehir Belediyesi tarafından üreticilere ulaştırılan toprak iyileştiricinin Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından tescillendiğini, bu uygulamanın çoraklaşmayla mücadelede önemli bir örnek oluşturduğunu bildirdi.

Yeşil yönetişim

Çalıştayda sunumların ardından ‘Yeşil Yönetişime Hazırlık’ başlığı altında beş çalışma masası oluşturuldu. Katılımcılar; atık yönetimi, çevresel sürdürülebilirlik, döngüsel ekonomi, yeşil dönüşüm ve katılımcı yönetişim konularında bilgi alışverişinde bulundu. Çalıştayda ortaya çıkan önerilerin, Antalya'da yürütülecek Gov4GreenMed Projesi faaliyetlerine yön vermesi hedefleniyor.

Finike pilot uygulama alanı olacak

Gov4GreenMed Projesi kapsamında Antalya Büyükşehir Belediyesi, organik atıkları toprak iyileştiriciye dönüştürmeye yönelik çalışmalarını Finike Belediyesi iş birliğiyle yürütecek. Pilot uygulama kapsamında ilçede çiftçiler, okullar ve kooperatiflerin katılımıyla eğitim ve farkındalık çalışmaları gerçekleştirilecek. Organik atıkların kaynağında ayrıştırılması ve tarımsal üretimde değerlendirilmesine yönelik uygulamalarla sürdürülebilir atık yönetimine katkı sağlanması amaçlanıyor.

Sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda "Tarımda tarihi rekor", "Türkiye küresel ligde zirvede" ifadelerini kullanan Yumaklı, Dünya Bankası'nın 2025 Tarımsal Hasıla Raporu'na göre tarımsal hasılanın tarihte ilk kez 80 milyar dolar barajını aşarak 83,2 milyar dolara ulaştığını belirtti.

Yumaklı açıklamanın devamında şunları kaydetti: "Avrupa'da birinci, dünyada 7'nci sıradayız. Toprağa hayat veren, bu gururu bizlere yaşatan tüm üreticilerimize, çiftçilerimize, ihracatçılarımıza ve sanayicilerimize yürekten teşekkür ediyorum. Anadolu'nun bereketi, Türkiye'nin gücü olmaya devam edecek." 

Paylaşımda yer alan infografikte ülkelerin tarımsal hasıla verileri de karşılaştırıldı.

İnfografiğe göre, 2002'de dünyada 24,5 milyar dolarla 12'nci sırada yer alan Türkiye'nin 2023'te 72,9 milyar dolarla 8'inciliğe, 2024 ve 2025'te ise 7'nciliğe çıktığı görülüyor. 

Listenin başında ise 1,3 trilyon dolar hasılasıyla Çin yer aldı.

Buna göre, bazı yerli üretici firmalar tarafından yapılan başvuruya istinaden, Çin menşeli "plastik maddelerden olan sıvı mürekkepli bilyeli kalemler" ve "jel mürekkepli bilyeli kalemler" ürünlerinin ithalatında yürürlükte bulunan dampinge karşı kesin önleme yönelik nihai gözden geçirme soruşturması açılmasına ilişkin esaslar belirlendi.

Yapılan inceleme sonucu, soruşturma açılabilmesi için yeterli bilgi, belge ve delillerin bulunduğu anlaşıldı.

İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu, Çin menşeli söz konusu ürünlerin ithalatına yönelik gözden geçirme soruşturması açılmasına karar verdi.

Tebliğle Çin menşeli "dişçilikte kullanılan diş freze/kazıyıcı makineleri" ürününe yönelik başlatılan ve İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen damping soruşturmasının tamamlanması neticesinde alınan karar yürürlüğe konuldu.

Soruşturma sonucu, söz konusu ürün ithalatının dampingli olduğu ve yerli üretim dalında zarara yol açtığı tespit edildi.

Ulaşılan tespitleri değerlendiren İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulunun kararı ve Ticaret Bakanının onayıyla söz konusu eşyanın Türkiye'ye ithalatında dampinge karşı kesin önlemlerin uygulanması benimsendi.

Buna göre, Çin'den yapılan dişçilikte kullanılan diş freze/kazıyıcı ithalatında adet başına 8 bin 555 dolar dampinge karşı kesin önlem uygulanacak.

Genelgede, bu alandaki mücadelenin en önemli amaçlarından birinin, suçluların suç gelirinden mahrum bırakılması olduğu vurgulandı.

Bu minvalde ülkelerin kolluk ve istihbarat birimlerinin vakalar bazında ve suç eğilimlerinin tespiti noktasında koordineli hareket etmesi gerektiği ifade edilen genelgede, adli birimlerin de soruşturma ve kovuşturma süreçlerini mümkün olan en kısa sürede sonuçlandırmasının önem taşıdığı bildirildi.

Genelgede, "Özellikle suçtan kaynaklanan mal varlığı değerlerini aklama ve terörizmin finansmanı suçlarında, yükümlü grupları tarafından müşterinin tanınması, şüpheli işlem bildirimi, kayıt tutma ve istendiğinde yetkili makamlara ibraz etme, uyum programı oluşturma ve benzeri önleyici tedbirlerin etkili bir şekilde uygulanması ve yükümlülüklere uyumun da denetlenmesi gerekmektedir. Bu bağlamda düzenleme ve denetim faaliyetleri de suç geliriyle mücadelenin başat unsurları arasındadır." ifadelerine yer verildi.

Küresel finansal sistemi olumsuz etkileyen suçlarla etkili mücadele edilmesi için ülkelerin koordineli eylemler uygulamasının uluslararası pek çok sözleşmeye konu olduğu belirtilen genelgede, bu sözleşmelerde ele alınan hususların ise Türkiye'nin 1991'den bu yana üyesi olduğu Mali Eylem Görev Gücü'nün (FATF) standartlarında karşılık bulduğu kaydedildi.

Genelgede, bu kapsamda FATF'ın hem teknik uyum hem de etkililik kriterlerinin, ülkelerin aklama ve terörizmin finansmanı suçlarıyla mücadelede ulusal stratejilerinin olması gerektiğine ilişkin düzenlemeleri de içerdiği aktarıldı.

Bahsedilen çerçevede hazırlanarak Resmi Gazete'nin 17 Temmuz 2021 tarihli sayısında yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile kamuoyuna duyurulan "Türkiye'de Suç Gelirlerinin Aklanması ve Terörizmin Finansmanı ile Mücadele ve Müsadere Uygulamalarında Etkinliğin Artırılması Strateji Belgesi"nin (2021-2025) uygulama döneminin sona erdiği vurgulanan genelgede, sorumlu ve ilgili tüm paydaşların katkılarıyla 2026-2030 dönemine ilişkin belgenin de oluşturulduğu ifade edildi.

Genelgede, belgenin Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) Başkanlığının internet adresinde (www.masak.hmb.gov.tr) yayımlanacağı bildirildi.

Risk değerlendirmesi çalışmaları ilgili kurumların katılımıyla yapılacak

Genelgede Strateji Belgesi'ne ilişkin de bilgi verilerek, şunlar kaydedildi:

"Ulusal ölçekte bütüncül, risk temelli ve etkin yaklaşımın geliştirilmesine yönelik bir yol haritası sunan Strateji Belgesi'nde adli ve idari süreçlerin etkinliğinin artırılması, ulusal risk değerlendirmesi bulgularının politika ve uygulamalara yön vermesi ve kurumlar arası koordinasyonun güçlendirilmesi temel eksen olarak benimsenmektedir. Ayrıca ülkemizde daha önce 21 Ekim 2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 'FATF 4. Tur Değerlendirmesi Hazırlıkları ve Ulusal Risk Değerlendirmesi Çalışmaları' konulu ve 2016/22 sayılı Genelge çerçevesinde MASAK'ın koordinasyonunda yürütülen ulusal risk değerlendirmesi çalışmaları, Strateji Belgesi'nin uygulama döneminde yine MASAK tarafından diğer ilgili kurumların da katılımıyla yürütülecektir. Bu doğrultuda 'Türkiye'de Suç Gelirlerinin Aklanması ve Terörizmin Finansmanı ile Mücadele ve Müsadere Uygulamalarında Etkinliğin Artırılması Strateji Belgesi (2026-2030)' kapsamı dahilindeki tüm kamu kurum ve kuruluşlarının üzerine düşen görev ve sorumlulukları hassasiyetle yerine getirmesi, Strateji Belgesi'nin uygulanması sürecinde ihtiyaç duyulacak her türlü destek ve yardımın bütün kamu kurum ve kuruluşlarınca titizlikle sağlanması hususunda gereğini rica ederim."

Buna göre, "Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Belgelendirilmesi ve Desteklenmesine İlişkin Yönetmelik" kapsamında temmuz ve sonrasında tedarik edilen birim enerji miktarı başına öngörülen YEKDEM maliyetleri yeniden belirlendi.

Bu kapsamda temmuz için öngörülen YEKDEM maliyeti, megavatsaat başına 423,99 lira olarak hesaplandı. Söz konusu maliyetin ağustosta 450,45 lira, eylülde ise 581,14 lira olması öngörüldü.

YEKDEM maliyeti ekim için megavatsaat başına 526,39 lira, kasım için 488,86 lira ve aralık için 393,75 lira olarak belirlendi.

Genelgede, Türkiye'nin iklim değişikliğiyle mücadele ve sürdürülebilir kalkınma hedefleri çerçevesinde, ulusal kalkınma öncelikleri ile küresel iklim gündemi arasındaki uyumu güçlendirmeye yönelik çok yönlü politikalar geliştirdiği belirtilerek, bu yaklaşımın finansal sistemin dönüşümünü de kapsayacak şekilde genişletildiği ifade edildi.

Bu çerçevede, Birleşmiş Milletler iklim rejimi başta olmak üzere çok taraflı platformlara aktif katılım sağlandığına işaret edilen genelgede, üst politika belgeleri ve mevzuat düzenlemeleri aracılığıyla yeşil dönüşümü destekleyen finansal araçların geliştirilmesi, iklimle ilişkili risklerin finansal karar alma süreçlerine dahil edilmesi ve sermaye akımlarının sürdürülebilir yatırımlara yönlendirilmesi yönünde önemli adımlar atıldığı bildirildi.

Genelgede, finansal sistemin; yeşil dönüşümün, kaynakların sürdürülebilir ve iklim dostu yatırımlara yönlendirilmesi, ekonomik faaliyetlerde düşük karbonlu ve çevre dostu dönüşümün gerçekleşmesinde kritik öneme sahip olduğuna dikkati çekilerek, bu dönüşümün Türkiye'nin hem uluslararası iklim finansmanından daha etkin yararlanmasına hem de iç dinamikleriyle yeşil büyümesini güçlendirerek küresel değer zincirlerindeki rekabet gücünün artmasına katkı sağlayacağı vurgulandı.

İklim Kanunu, Orta Vadeli Program (2026-2028), On İkinci Kalkınma Planı (2024-2028), Hazine ve Maliye Bakanlığı Stratejik Planı (2024-2028), İklim Şurası Sonuç Bildirgesi (2022) ile Yeşil Mutabakat Eylem Planı'nın (2021) finansal sistemin yeşil dönüşüm sürecindeki rolünü açık şekilde ortaya koyduğu ve yeşil finansa özgü ulusal ölçekte kapsamlı strateji ve eylem planının hazırlanmasına yönelik politik ve kurumsal çerçeveyi oluşturduğu belirtilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Bu gelişmeler doğrultusunda, Türkiye'de yeşil finans alanında bütüncül bir çerçevenin oluşturulması ve ülkemizin yeşil dönüşümüne katkı sağlamak amacıyla ilgili kamu ve özel sektör kurum ve kuruluşlarıyla işbirliği içinde hazırlanan 'Ulusal Yeşil Finans Stratejisi ve Eylem Planı (2026-2029)' Hazine ve Maliye Bakanlığının resmi internet adresinde (www.hmb.gov.tr) yayımlanacaktır. Strateji Belgesi ve Eylem Planı kapsamındaki tüm kamu kurum ve kuruluşlarının üzerine düşen görev ve sorumlulukları hassasiyetle yerine getirmesi, Eylem Planı'nın uygulanması sürecinde ihtiyaç duyulacak her türlü destek ve yardımın, bütün kamu kurum ve kuruluşlarınca titizlikle sağlanması hususunda gereğini rica ederim."

Bakanlıktan açıklama

Türkiye'nin Ulusal Yeşil Finans Stratejisi ve Eylem Planı'nda (2026-2029), 3 temel amaç altında, 11 hedef ve 45 eylem yer aldı.

Hazine ve Maliye Bakanlığından yapılan açıklamada, ilgili tüm bakanlıklar, finansal düzenleyici ve denetleyici otoriteler ve özel sektör paydaşlarının işbirliği ve özverili çalışmalarıyla Bakanlığın koordinasyonunda hazırlanan strateji ve eylem planının yayımlandığı belirtildi.

Türkiye'nin iklim hedefleriyle uyumlu finansal dönüşümünü hızlandırmak için kritik öneme sahip strateji ile ülkenin yeşil finansman ekosisteminin güçlendirilmesi, finansal piyasaların iklim risklerine uyum kapasitesinin artırılması ve sürdürülebilir kalkınma hedefleri doğrultusunda yatırım ortamının iyileştirilmesinin amaçlandığına işaret edilen açıklamada, "2026-2029 dönemini kapsayan stratejimiz, finansal piyasalarda yeşil odaklı düzenleme ve uygulamaların yaygınlaştırılması, piyasa altyapısının yeşil dönüşümü destekleyecek şekilde güçlendirilmesi ve ilgili paydaşlar arasında eş güdümün artırılması başta olmak üzere öncelikli politika alanlarına odaklanmaktadır." ifadeleri kullanıldı.

Türkiye'nin yeşil dönüşüm konusundaki kararlılığını ortaya koyuyor

Açıklamada, strateji kapsamında "Şeffaf ve Ölçülebilir Bir Yeşil Finans Ekosistemi İçin Gerekli Altyapının Oluşturulması", "Yeşil Finans Alanında Kurumsal Kapasite ile İnsan Kaynağının Güçlendirilmesi", "Yeşil Finansın Gelişimine Yönelik Piyasa Mekanizmalarının Oluşturulması" olmak üzere 3 temel amaç altında, 11 hedef ve 45 eylem yer aldığı belirtilerek, şunlar kaydedildi:

"Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Taraflar Konferansı'nın 31'inci Oturumu'nun (COP31) ülkemiz başkanlığı ve ev sahipliğinde düzenlenecek olması, ülkemizin iklim değişikliğiyle mücadele ve sürdürülebilir finans alanındaki vizyonunu uluslararası platformda daha görünür kılacak önemli bir fırsat sunmaktadır. Bu kapsamda COP31 süreci, Ulusal Yeşil Finans Stratejisi ve Eylem Planı'mız ile ortaya koyduğumuz amaç ve hedeflerimizi uluslararası alanda anlatmak ve Türkiye'nin yeşil dönüşüm konusundaki kararlılığını güçlü şekilde ortaya koymak açısından önemli bir fırsat olacaktır. Stratejimiz, ilgili kamu kurumlarımız, finans sektörü ve paydaşlarla işbirliği içinde uygulanarak Türkiye'nin sürdürülebilir kalkınma ve yeşil dönüşüm hedeflerine finansal açıdan önemli ölçüde katkı sunacaktır."

GİB'in Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Genel Tebliği"ne göre, yurt dışında bulunan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının Türkiye'ye getirilmesi ile yurt içinde bulunmakla birlikte işletme kayıtlarında yer almayan varlıkların kayıt altına alınmasına ilişkin bildirim, vergilendirme ve uygulama süreçleri belirlendi.

Buna göre, yurt dışındaki varlıkların 31 Temmuz 2027'ye kadar Türkiye'deki banka veya aracı kurumlara bildirilmesi mümkün olacak. Gerçek ve tüzel kişilerce yapılacak bu bildirimler, yetkili kılınmış vekiller veya kanuni temsilciler tarafından da gerçekleştirilebilecek.

Banka ve aracı kurumlar, kendilerine bildirilen varlıklara ilişkin bildirim sahibinden yüzde 5 oranında peşin olarak tahsil edecekleri vergiyi, bildirimi izleyen ayın 15'inci günü akşamına kadar vergi sorumlusu sıfatıyla beyan edecek.

Söz konusu varlıkların, vadeli hesaplarda, Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında ihraç edilen devlet iç borçlanma senetleri ile kira sertifikalarında veya girişim sermayesi yatırım fonlarında tutulacağının taahhüt edilmesi halinde indirimli vergi uygulanacak.

Ayrıca, Resmi Gazete'de yayımlanan Gelir Vergisi Genel Tebliği ile yurt dışında yaşayan ve belirli şartları sağlayarak Türkiye'ye yerleşen gerçek kişilere tanınan, yurt dışında elde ettikleri kazanç ve iratlarının 20 yıl süreyle gelir vergisinden istisna edilmesine ilişkin düzenlemeden yararlanma şartları, başvuru süreci ve uygulama esasları da belirlendi.

Nitelikli hizmet merkezlerinde çalışan personele ilişkin ücret istisnası

Yayımlanan diğer Tebliğler ile de yatırım, üretim, ihracat, uluslararası ticaret, yüksek katma değerli hizmetler ve kayıtlı ekonominin güçlendirilmesine yönelik uygulamaların çerçevesi de netleştirildi.

Nitelikli hizmet merkezlerinde çalışan nitelikli personele ilişkin ücret istisnasının usul ve esasları düzenlendi. Şartları sağlayan çalışanların ücretlerinin brüt asgari ücretin üç katına kadar olan kısmına ve İstanbul Finans Merkezi ile belirli endüstri bölgelerinde faaliyet gösteren nitelikli hizmet merkezlerinde çalışanlar için ise brüt asgari ücretin 5 katına kadar istisna uygulanmasına ilişkin işlemler belirlendi.

Teknogirişim şirketlerinin çalışanlarına bedelsiz veya indirimli olarak sağladıkları pay senetlerine ilişkin gelir vergisi istisnasına yönelik uygulamalar ile istisna tutarının hesaplanması, pay senetlerinin elde tutulma süreleri payların belirlenen sürelerden önce elden çıkarılması halinde uygulanacak vergisel sonuçlar ayrıntılı şekilde açıklandı.

Kurumlar vergisindeki yeni teşviklerin uygulama esasları belirlendi

Kurumlar Vergisi Genel Tebliği ile yeni teşvik ve düzenlemelerin uygulamanmasına ilişkin kurallar da tespit edildi.

Bu kapsamda tebliğde, transit ticaretten veya yurt dışında gerçekleştirilen mal alım satımlarına aracılık edilmesinden elde edilen kazançlara uygulanacak kurumlar vergisi indiriminin kapsamı ve şartlarına, nitelikli hizmet merkezlerinin yurt dışından elde ettikleri kazançlara uygulanacak kurumlar vergisi indiriminin usul ve esaslarına yer verildi.

Sanayi sicil belgesine sahip üretici kurumlar ile zirai üretim yapanların kazançlarına kurumlar vergisi oranının yüzde 12,5 uygulanmasına ilişkin işlemlere açıklık getirildi.

Serbest bölgelerde üretim yapan mükelleflerin, imal ettikleri ürünlerin bölge içine ve diğer serbest bölgelere satışından elde ettikleri kazançların da kurumlar vergisi istisnasından yararlanmasına ilişkin esaslar düzenlendi.

Buna göre Ankara'nın Polatlı, Eskişehir'in Tepebaşı, İstanbul'un Eyüpsultan, Sakarya'nın Arifiye, Diyarbakır'ın Ergani, Antalya'nın Alanya ilçelerindeki bazı taşınmazların satışı yapılacak.

Son teklifler, Ankara ve Eskişehir'deki birer taşınmaz için 21 Temmuz, İstanbul'daki 2, Sakarya'daki 1 ve Diyarbakır'daki 2 taşınmaz için 22 Temmuz, Antalya'daki 1 taşınmaz için 23 Temmuz'a kadar verilebilecek.

Söz konusu 6 ildeki 8 taşınmaz için ihale şartnamesi bedeli 7 bin 500 lira ila 25 bin lira, geçici teminat bedelleri de 3 milyon 500 bin lira ile 20 milyon lira arasında değişiyor.

İhaleler, birden fazla teklif sahibinden kapalı zarfla teklif almak ve görüşmeler yapmak suretiyle "pazarlık" usulüyle gerçekleştirilecek. Süreç, pazarlık görüşmelerine devam edilen teklif sahiplerinin katılımıyla yapılacak açık artırmayla sonuçlandırılacak.

Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcısı Ömer Fatih Sayan ile enerji sektöründe çeşitli görevlerde bulunan Ahmet Çağrı Çiçek de, Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu üyesi oldu.

Atalay'ın özgeçmişi

1984 yılında Yıldız Teknik Üniversitesi Elektronik ve Haberleşme Mühendisliği Bölümü'nde lisans eğitimini tamamlayan Atalay, yüksek lisansını Gazi Üniversitesinde Siber Güvenlik üzerine yaptı.

Atalay, 2004-2009 yıllarında Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunda Üst Kurul Üyeliği yaptı. 2015-2020 yıllarında HAVELSAN AŞ'de Genel Müdürlük görevini yürüten Atalay, TBMM Milli Savunma Komisyonu Başkan Danışmanlığı ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığında Bakan Müşavirliği görevlerinde bulundu.

Atalay, 26 Eylül 2024'ten itibaren TÜRKSAT AŞ Genel Müdürü olarak görev yaptı.

Burada konuşan Işıkhan, üreterek, istihdam sağlayarak, yatırım yaparak ve alın terini katma değere dönüştürerek Karabük'ün kalkınmasına katkı sunan iş insanlarına şükranlarını sundu.

Işıkhan, kentin çalışma hayatını, üretim kapasitesini ve geleceğe yönelik hedeflerini istişare etmek, ihtiyaç ve talepleri değerlendirmek üzere bir araya geldiklerini söyledi.

Bakan Işıkhan, şehirleri, insanıyla, üretim kültürüyle, girişimcilik ruhuyla ve sahip olduğu değerlerle ele aldıklarını, ona göre planlamalar yaptıklarını dile getirerek, her kentin Türkiye'nin kalkınma hikayesinde kendine özgü yeri ve misyonunun olduğunu kaydetti.

Cumhuriyet'in planlı sanayileşme hamlesinin sembol şehirlerinden Karabük'ün Türkiye'nin ağır sanayi yolculuğunun başladığı, emeğin, üretimin ve alın terinin adeta şehir kimliğine dönüştüğü müstesna kent olduğunu anlatan Işıkhan, Karabük'ün Türkiye'nin ilk entegre demir çelik tesisine ev sahipliği yaparak başta KARDEMİR olmak üzere "fabrikalar üreten fabrika" ünvanıyla adeta üretim üssü olduğunu dile getirdi.

Işıkhan, diğer taraftan UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alan Safranbolu'suyla, eşsiz tarihi dokusuyla, Yenice'nin dünyanın sayılı doğal ormanları arasında gösterilen zenginliğiyle, kültürüyle ve insanıyla Karabük'ün sanayiyle tarihini, üretimle kültürünü aynı potada buluşturmayı başarmış güçlü şehir olduğuna işaret ederek, "İnanıyorum ki bu köklü üretim kültürü, güçlü sanayi altyapısı ve girişimci insan kaynağı sayesinde Karabük, Türkiye Yüzyılı'nın üretim ve kalkınma hedeflerinde çok daha önemli roller üstlenecektir." dedi.

"Sosyal güvenlik alanında önemli gelişmeler kaydettik"

Küresel ekonomide belirsizliklerin arttığı, rekabetin her geçen gün daha da yoğunlaştığı dönemden geçildiğine, böyle zamanlarda ülkelerin en büyük gücünün üretim kabiliyeti, nitelikli insan kaynağı ve güçlü iş dünyası olduğuna dikkati çeken Işıkhan, "Bu noktada sizler, yatırım yapan, risk alan, istihdam oluşturan, ihracat yapan ve ülkemizin büyümesine katkı sunan en önemli paydaşlarımızsınız. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı olarak bizler de Saygıdeğer Cumhurbaşkanımızın gösterdiği istikamette, çalışma hayatını güçlendiren, işverenlerimizin önünü açan, vatandaşlarımızın istihdama katılımını artıran politikalar üretmeye devam ediyoruz." diye konuştu.

Işıkhan, Karabük'ün de bu süreçte önemli potansiyele sahip olduğunu bildiklerini belirterek, şöyle devam etti:

"Bugün Karabük'ün de içinde bulunduğu TR-81 Bölgesi'nde, istihdam oranı yüzde 47,5'e ulaşmış, işsizlik oranı ise yüzde 6,7 seviyesinde gerçekleşmiştir. İstihdamın yüzde 27'si sanayide gerçekleşmekte olup bu oran Karabük'ün üretim özelliğini ve potansiyelini açıkça ortaya koymaktadır. İŞKUR aracılığıyla 2002'de Karabük'te sadece 359 vatandaşımızın işe yerleşmesine aracılık edilirken 2025'te bu sayı 4 bin 225'e ulaşmıştır. 2002'den bugüne kadar toplam 66 bin 681 vatandaşımızı İŞKUR aracılığıyla istihdama kazandırmış durumdayız. Sadece bu yılın ilk 5 ayında işverenlerimiz tarafından 2 bin 610 açık iş talebi İŞKUR'a iletilmiştir. Bu tablo, Karabük ekonomisinin dinamizmini ve üretim iştahını göstermesi bakımından son derece önemli veridir."

İstihdamın yalnızca iş bulmak olmadığını, nitelikli iş gücü yetiştirmek olduğunu dile getiren Işıkhan, "Piyasanın, iş dünyamızın ihtiyaç duyduğu nitelikli insan gücünü eğitmek, yönlendirmek ve üretime katmaktır. Bu anlayışla bugüne kadar Karabük'te 24 bin 620 vatandaşımız aktif iş gücü programlarımızdan yararlanmış, bunların 8 bin 163'ü mesleki eğitim kurslarına, yaklaşık 14 bini ise işbaşı eğitim programlarına katılarak mesleki tecrübe kazanmıştır. Çalışma hayatı sadece istihdamdan ibaret değildir. Zor zamanlarda çalışanlarımızı ve işverenlerimizi koruyan güçlü sosyal güvenlik sistemi de en az bunlar kadar önemlidir." ifadesini kullandı.

Işıkhan, Karabük'te bugüne kadar işsizlik ödeneğinden yarım çalışma ödeneğine, kısa çalışma ödeneğinden nakdi ücret desteğine kadar birçok sosyal koruma mekanizmasını etkin kullandıklarını, çeşitli nedenlerle işsiz kalanları hiçbir zaman yalnız bırakmadıklarını, bundan sonra da bırakmayacaklarını vurgulayarak, sosyal güvenlik alanında da önemli gelişmeler kaydettiklerini belirtti.

Bakan Işıkhan, 2002'de Karabük'te 36 bin 297 olan aktif sigortalı sayısının bugün 68 bin 127'ye ulaştığını, böylece kentte gerçekleşen yaklaşık yüzde 88'lik bu artışın hem üretimin hem de kayıtlı istihdamın güçlendiğini gösterdiğini anlatarak, şehirdeki 5 bin 643 iş yeri için bugüne kadar toplam 2,5 milyar lirayı aşan teşvikler sağlandığını, işverenlere verdikleri desteğin de ne kadar önemli olduğunu da bu rakamın gösterdiğini kaydetti.

"Güçlü ekonomi güçlü üretimle mümkün"

Güçlü ekonominin güçlü üretimle, güçlü üretimin ise güçlü iş dünyasıyla mümkün olduğunu vurgulayan Işıkhan, Karabük'ün, demir çelikte oluşan bilgi birikimini, yetişmiş insan kaynağını, sanayi kültürünü ve girişimcilik ruhunu çok daha ileri taşıyacağına yürekten inandıklarını belirtti.

Işıkhan, iş dünyası yatırım yaptıkça, ürettikçe, ihracat yaptıkça ve yeni istihdam alanları oluşturdukça sadece Karabük'ün büyümeyeceğini, Türkiye'nin de büyüyeceğini, güçleneceğini ve hedeflerine daha emin adımlarla yürüyeceğini kaydetti.

Işıkhan, 2026 yılı itibarıyla "İmalat Sanayi için Kredi Finansmanı ve İstihdamı Koruma Programı"nın hayata geçirildiğini dile getirerek, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Program, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, KOSGEB ve İŞKUR işbirliğiyle yürütülecek olup özellikle imalat sektöründe faaliyet gösteren KOBİ'ler ile büyük ölçekli işletmeleri kapsamaktadır. Bu kapsamda tekstil grubu ve mobilya imalatı yapan işletmelerden 2026'da sigortalı sayısını koruyanlara, çalışan başına aylık 3 bin 500 lira tutarında destek ödemesi gerçekleşecektir. Bakanlık olarak imalat sektöründe çalışan 922 bin 537 sigortalı için nisan, mayıs ve haziran aylarında yaklaşık 6,7 milyar lira destek sağladık. Bu uygulamamızla istihdamını koruyan işletmelerimize yıl sonuna kadar 51 milyar lira destek sağlayacağız. Benzer desteğin turizm sektörünü kapsaması amacıyla Bakanlık olarak hazırlık çalışmalarımızın sonuna geldik. Yakın zamanda kanun tasarımızı inşallah Meclis'imize ulaştıracağız."

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde, Türkiye Yüzyılı vizyonu doğrultusunda çalışma hayatını daha güçlü hale getirecek reformları hayata geçirmeye, yatırım ortamını iyileştirmeye ve üretimin önündeki engelleri kaldırmaya devam edeceklerini belirten Işıkhan, kamu ile özel sektörün aynı hedef doğrultusunda omuz omuza vermesinin, kalkınmanın en önemli şartı olduğunu anlattı.

Işıkhan, bugünkü toplantıyı da bu anlayışla sürecin parçası olarak değerlendirdiklerini kaydederek, "Sizlerin görüşleri, önerileri ve sahadaki tecrübeleri bizim için son derece kıymetlidir." dedi. ​​​​​​​

(AA)